Leave no traces (aka Zeby Nie Bylo Sladów) - Jan P. Matuszynski

Leave no traces op IMDb (7,1)
 Leave no traces op Moviemeter (3,38)

Leave no traces op Wikipedia

Zo hé, komt er effe eentje binnen. Een jaar geleden nam ik deze op van de VRT-zender, hij stond op "binnenkort vervallen". Blij dat ik dat laatste niet geruisloos heb laten gebeuren want dit was echt sterk. We weten natuurlijk allemaal hoe het communistisch systeem binnen het Warschaupact van kunstmatigheden aan elkaar hing (schone schijn voorop, een hard-realistische wereld daarachter), maar het is toch goed om daar af en toe de lijnen van te zien lopen. Deze op waarheid gebaseerde film geeft ons inzicht in hoe moeizaam de omgang met de waarheid in dit systeem was (en we weten ook dat het opnieuw aan het gebeuren is: nieuwe systemen maar oude technieken). 

Op een stukje afstand van de harde lijnen die het politbureau uitzette, leefde een wereld van klein verzet: kunstenaars, studenten, wetenschappers, vakbondsmedewerkers. Ze durfden kritisch te kijken naar hun regering én naar de uitvoerende instanties, ze durfden dat terwijl ze wisten dat kritiek niet gedoogd werd en zelfs hard werd bestraft. De scholieren Jurek en Grzegorz zijn er nog niet zo heel erg mee bezig, alhoewel ze wel degelijk beseffen dat een keuze voor studeren voor hen een uitweg is om niet in het leger te belanden en daarmee de propagandamachine te dienen. In een overmoedige bui drinken ze een wijntje en lopen ze te keten op een stadsplein. DAT GAAT ZOMAAR NIET! Ze worden opgepakt, op het politiebureau wordt de goed gebekte Grzegorz hardhandig aangepakt, Jurek kan niet anders dan toekijken hoe zijn maatje door zes agenten tegelijk wordt geslagen en geschopt, terwijl de commandant de tip geeft: "Sla hem op zijn buik, niet op zijn rug. Leave no traces!". Het is tevergeefs, Grzegorz wordt nog wel door ambulancebroeders opgehaald maar blijkt niet meer te redden.
Sporen volop, aldus de lijkschouwer, maar daar denken de machthebbers anders over. Jurek doet aangifte, Grzegorz moeder (een destijds bekende dichteres) staat op, met de steun van de aan autoriteit winnende priester Jerzy Popielusko doen ze samen aangifte. Maar ze praten tegen een muur: de overheid lijkt niet van plan de dienstdoende agenten te bestraffen en beginnen met ingewikkelde theorieën twijfels te verspreiden over de juistheid van Jurek's verhaal. In hun zoektocht naar rechtvaardigheid komen Jurek en Gregor's moeder steeds meer in gevaar, van alle kanten worden de apparaten in werking gesteld om hun getuigenis te ontkrachten. 
Waargebeurd he! The horror, the horror.

Met: Tomasz Zietek, Sandra Korzeniak, Jacek Braciak, Agnieszka Grochowska, Robert Wieckiewicz

FIN - song : Alain Grasselli - Sonnenschiff

Spotlight - Tom McCarthy

Spotlight op IMDb (8,2)
Hoewel een beetje American Style toch een kolfje naar mijn hand, deze film. Ten eerste omdat het onderwerp bloedserieus is en aandacht verdient, ten tweede omdat ik wel wat kan met een groep mensen die goede bedoelingen hebben maar moeite ondervinden die aan de wereld te tonen.

Film is gebaseerd op ware gebeurtenissen, waarschijnlijk is de werkelijkheid nog gruwelijker geweest. We spreken het begin van de jaren 00. Een redactieteam van the Boston Globe is -onder de codenaam Spotlight- vrijgemaakt om diepgaand onderzoek te doen, om zwaar-serieuze journalistiek te doen op heikele onderwerpen. Ze doen wat in corruptie, ze doen wat in fraude en nu stuiten ze op iets menselijks: het seksueel misbruik door de katholieke kerk. Ze ontdekken een systeem van roulatie van priesterfuncties: als er een betrapt is, gaat ie de boeken in als "op ziekteverlof" en wordt ie vervolgens herplaatst in een andere parochie verderop in het bisdom. Juist de systematiek van de herplaatsingen overtuigt hen van het feit dat de hoogsten in het bisdom van alles weten, sterker nog: dat ze dit in stand houden en met de kerkelijke mantel der kinderliefde bedekken.
Het team bijt zich vast in het onderzoek, het wordt een race tegen de klok en een strijd tegen rechterlijke machten en zwijgende betrokkenen, maar men is vastberaden. Het volk moet dit lezen, de mensen moeten dit weten.
En wij weten: dit was Boston, maar het moet overal zo gegaan zijn. In Ierland , in Spanje,. in Nederland. Bij vlagen de rillingen over je rug, je moet proberen niet na te denken over ons land in de jaren 50, 60 en 70. Gelukkig ging de ontkerkelijking hier heel hard, me dunkt dat het hier nu niet zo'n vaart meer loopt.
Oscar-kandidaatje, deze film, dat snapt u. Maar niet alleen voor het verhaal: Michael Keaton is - na Birdman- opeens weer een geloofwaardig acteur en Mark Ruffalo schittert schitterend. Sterk werk.

Met : Michael Keaton, Mark Ruffalo, Rachel McAdams.