Mayday - John Francis Daley/ Jonathan Goldstein

Mayday op IMDb (6,8) 

Mayday op Moviemeter (3,22)

Mayday op Wikipedia

Er was een tijd de wereld glashelder leek: de VS en het Westen waren de goeden, de baddies kwamen allemaal uit het Oostblok, met name uit Rusland. We noemden dat Koude Oorlog en leunden tevreden op dat overzichtelijke wereldbeeld. Dat dit inmiddels fluïde is geworden en dat de machtslijnen van de geopolitiek inmiddels meer over andere lijnen lopen, ontneemt ons de kans om heel makkelijk met een vinger één kant op te wijzen. De film "Mayday" preludeert op die verandering: maar heel langzaam komt komisch actieheld Ryan Reynolds tot andere inzichten, daarbij vooral geholpen door voormalig Shakespeare-acteur Kenneth Branagh, die het tegenwoordig blijkbaar ook van actiekomedies moet hebben. Het is vermaak, dat is duidelijk; het lijkt op de stuiptrekkingen van het artistiek uitmelken van wereldse verhoudingen (en vooral "wereldse cliché's"). U snapt: mijn hoofd ging vele kanten op bij het bekijken van deze luchtige, misschien iets té luchtige komedie.

Halverwege jaren 80: "Top Gun" ligt nog vers in het geheugen als de VS probeert haar vliegeniers voor te bereiden op een van de latere etappes van de Cold War. Troy Kelly is de sterrenpiloot van dat moment en wordt door zijn meerderen gevraagd om een beetje buiten de lijntjes te kleuren: of hij het aandurft een spionagevlucht (met een norse nog meer sterrenpiloot dan onze Troy) uit te voeren boven het Sovjet-grondgebied van Michael Gorbatsjov. Kelly wordt gerekruteerd omdat hij én heel goed is in zijn vak én omdat hij moeilijk te corrumperen is: niet getrouwd, geen kinderen, alleen een vader die toch al ernstig ziek is. Dit scheelt straks allemaal in mogelijke represailles, het maakt in ieder geval dat Kelly snel ja zegt. 

Pak uw klompen erbij, voel dan aan dat die vlucht natuurlijk misgaat; het hypermoderne spionagevliegtuig wordt ontdekt, beschoten en stort neer. De norse piloot komt om, maar Kelly weet zich met schietstoel te redden en overleeft net aan bij het landen. Nog voordat het Russische leger hem daar kan vastnemen wordt hij opgepikt door Nikolai Ustinov, een oud KGB-er met een ziekelijke fascinatie voor "Top Gun-America'. Al snel zit de KGB hen op de hielen, de twee moeten een tocht van 2000 kilometer dwars door moedertje Rusland maken om het IJzeren Gordijn te passeren. Levensgevaarlijk, u snapt dat.

Met: Ryan Reynolds, Kenneth Branagh, Marcin Dorocinski, Maria Bakalova, David Morse

FIN - song : Bruce Springsteen - Dancing in the dark

Captives (aka Foglyok) - Kristof Deak

Captives op IMDb (7,0)
 Captives op Moviemeter (2,93)

Deze tijd is bij uitstek geschikt om films over totalitaire staten te bekijken. En al helemaal als het verpakt is in een komedie: je kunt immers maar beter proberen te glimlachen om alle narigheid die je hoort, beter dan bij de pakken neer te gaan zitten. Daarom: op naar het Hongarije van 1951, op naar het IJzeren gordijn.

Boedapest lijkt op vele manieren een zonnige stad, maar achter de voordeuren regeert de angst. Immers, je weet maar nooit of er op jouw voordeur geklopt gaat worden door de sterke arm van de dwangmatig controlerende machthebbers. Denk Stasi en DDR, we weten natuurlijk dat het destijds op veel meer landen van het Warschau Pact hommeles was.

En inderdaad: bij de familie Gál gebeurt het die ochtend. De staatsagenten zijn op zoek naar een verzetsman waarvan zij de informatie hebben dat ie bij hen in de Szigetstraat verblijft. Ze gaan er ten minste van uit dat de bewoners de man kennen. Niemand mag het pand verlaten derhalve, er moet eerst onderzoek plaatsvinden. De kinderen kunnen niet naar school, de vrouw kan niet naar haar werk, er kunnen geen boodschappen worden gehaald. Druppelsgewijs komen er mensen langs om te vragen waarom de Gálletjes niet op hun werk verschijnen en niet meer de straat op komen. Elke bezoeker krijgt subiet dezelfde behandeling: hier binnen blijven, we gaan je ondervragen want misschien zit jij wel in het netwerk. Zo ook Sofia, de zus van mevrouw Gal, die gaandeweg eerder de agenten gaat geloven dan haar eigen vlees en bloed. De conciërge van het trappenhuis collaboreert van harte: iedereen is verdacht en de familie Gál was altijd al raar. Terwijl het onderzoek nergens vruchten af lijkt te werpen, wordt de kamer steeds voller en raakt het eten op. Hoe komen ze hier ooit uit?

Met: Eliza Sodro, Zsofia Szamosi, Erno Fekete

FIN - song : Adam Balacs - Sophie out on the street

Dr. Strangelove or how i learned to stop worrying and love the bomb- Stanley Kubrick

Dr. Strangelove op IMDb (8,3)
 Dr. Strangelove op Moviemeter (3,81)

Deze had ik al veel eerder willen herzien, maar het kwam er niet van. Desondanks wel in het vorige seizoen van onze filmquiz een scene nagespeeld uit deze film, dat was plezierig om te doen. En succesvol, opbeurende reacties kregen we vanuit de zaal. 
De film is inmiddels 60 jaar oud, maar staat nog immer met een torenhoge waardering op beide filmsites. Dat zegt iets. Ik lees op de wiki-pagina dat Kubrick niet de volgende thriller over de Koude Oorlog wilde maken, nee: het moest satirisch zijn. Welnu: daarin is hij volledig geslaagd.

Blijkbaar heeft hij iets te veel macht en mogelijkheden, die Amerikaanse generaal Jack D. Ripper (!!). Om "de communisten" een lesje te leren stuurt hij eigenhandig een bataljon aanvalsvliegtuigen op Rusland af. En niet zomaar vliegtuigen, nee: ze hebben kernwapens aan boord. De vliegtuigcrew begrijpt het ook niet: de aan hen doorgegeven codes wijzen toch écht op een aanval, klopt dat wel?

Terwijl de vliegtuigen koers zetten naar Russisch grondgebied wordt in allerijl de Amerikaanse president Merkin Muffley gealarmeerd die zijn adivseurs in een spoedzitting bijeen roept. Volgens Muffley moet de Russische ambassadeur daar ook bij zijn: in diens bijzijn pleegt Muffley een legendarisch telefoongesprek waarin hij aan zijn Oostblok-collega uitlegt dat zijn medewerkers een fout hebben gemaakt en dat er, tja, dat er dus bommen onderweg zijn. Geruststellend vertelt hij zijn collega dat het nog twee uur duurt voordat de vliegtuigen arriveren, dus misschien kan meneer ter plekke nog een en ander regelen?

Ondertussen overlegt Muffley koortsachtig met zijn staf: haviken naast duiven, men komt er niet uit. Gelukkig is ook de nucleair deskundige Dr. Strangelove aanwezig, die Muffley en de andere aanwezigen probeert te overtuigen van het geringe probleem dat die bommen zullen veroorzaken: over 100 jaar is al die fallout weg en kunnen we een nieuwe samenleving opstarten.

Met; Peter Sellers, George C. Scott, Sterling Hayden, Slim Pickens, Peter Bull, James Earl Jones

FIN - song : Vera Lynn - We'll meet again

The Spy Who Loved Me - Lewis Gilbert

The Spy Who Loved me op IMDb (7,0)

The Spy who loved me op Moviemeter (3,35)

Nummer 10 alweer, men pakte voortvarend uit met het uitbrengen van James Bond-titels. De reeks was succesvol, spectaculair en - wat me gisteren vooral opviel - geldt soms ook als een vakantiebeurs. Een van de perks of being a special agent is blijkbaar dat je je werk over de gehele wereld moet doen. Dat maakt het voor filmkijkers aantrekkelijk om kennis te maken met exotische oorden. Zelf keek ik er nu eens op deze manier naar en concludeerde dat ik best veel van die exotische plekken ooit ook zelf heb bezocht (of ten minste het land waar het speelt). Thailand uit TMWTGG, bijvoorbeeld. In de nu te beschrijven film reizen we door Egypte: naast de pyramides komen we ook in fameuze Luxor waar de tempels van Karnak als decor dienen voor harde gevechten met de gemene vechtjas meneer Jaws. Bond reist graag, ik reis graag mee.

In deze film ontmoet James een evenknie, de Russische geheim agent XXX, Zij is een wonderschone vrouw, maar vooral ook een sterke en gevaarlijke vrouw. Na de nodige confrontaties  komen de supermachten erachter dat deze twee vaardige agenten beter de krachten kunnen bundelen om de dreiging te neutraliseren die op de wereld afkomt: ze moeten samen een microfilm bemachtigen die informatie bevat over het griezelige "world destruction" plan van Karl Stromberg. Deze wil de bovenwereld vernietigen om - met een veel kleinere wereldpopulatie- onder water verder te gaan. Daar is alles immers mooier en liever, dus weg met die bovengrondse ellende. 

007 en XXX hebben onderling ook nog een appeltje te schillen, maar wat James betreft wordt dat bijgelegd onder de lakens. We duimen voor je, James.

Met: Roger Moore, Barbara Bach, Curd Jurgens, Richard Kiel

FIN - song : Carly Simon - Nobody does it better 

From Russia with love - Terence Young

From Russia with love op IMDb (7,3)
 From Russia with love op Moviemeter (3,43)

Nog eentiende boven onderstaande film staat echter "From Russia with love", al meer dan 60 jaar oud inmiddels. Kort na Dr. No verschenen, men zette er vaart achter. Classic James Bond: Koude Oorlog-dreiging, vrouwelijk schoon, veel actie en all the world's a stage. Best wel gedateerd maar dat lijkt de kijkers in deze filmreeks weinig te deren.

James moet achter de organisatie Spectra aan aan dit keer. Nou ja, eigenlijk achter de Russen waar Spectre achteraan zit. Die hebben hun zinnen gezet op Lektor, een decodeermachine a la Enigma. Daarvoor belandt James in Istanbul waar hij de bevallige dubbelspionne Natalya ontmoet: zij werkt eigenlijk voor de Russen maar ja, die charmes van Bond hé. James weet na de nodige knok- en moordpartijen de koffer met Lektor veilig te stellen en monstert aan op de Orient express waarmee hij de machine naar het westen wil brengen. U snapt: er zitten anderen aan boord, die dat ding ook willen.

Met: Sean Connery, Robert Shaw, Lotte Lenya, Daniela Bianchi

FIN - song : Matt Monro - From Russia with love 

Oppenheimer - Christopher Nolan

Oppenheimer op IMDb (8,7)
 Oppenheimer op Moviemeter (3,87)

In tijden niet meer zo'n complete filmbeleving meegemaakt als bij het ondergaan van "Oppenheimer'  gistermiddag. WAT! EEN! FILM! Een film waarin alles samen komt: script en acteurs vloeien samen, eerdere biopics komen in de schaduw te staan van dit verfilmde leven, spanningen in wetenschap en politieke complotten worden maximaal uitgemeten. Deze regisseur kan het echt. Film maken is niet louter een kunde, het vereist ook visie, durf en leiderschap. Van de acteurs wordt het maximale gevraagd, dat is voor de kijker duidelijk waarneembaar. Schitterend, schitterend, al mijn cinematografische behoeftes zijn voorlopig weer even vervuld. 

Robert Oppenheimer: men had natuurlijk wel eens van hem gehoord, op de middelbare school waarschijnlijk voor het laatst. Slechts weinigen hebben geweten wat een belangrijke rol deze man heeft gespeeld in de 20e eeuwse wereldgeschiedenis: een briljant wetenschapper, die de kwantummechanica naar Amerika heeft gebracht om deze vervolgens dermate te perfectioneren dat hij er de wereld mee had kunnen vernietigen. En dit dan niet op de wijze zoals Hollywood doorgaans met "world destruction"  omgaat, nee: Oppenheimer doet dit op verzoek. 

In de aanloop naar de Tweede Wereldoorlog zoekt de VS naar een manier om de Duitsers en Japanners met één grote klap uit te schakelen. Men komt daarbij uit bij wetenschapper Oppenheimer, een man die weliswaar communistische sympathieën vertoont, maar die alsmaar laat blijken de wetenschap trouw te blijven en ten dienste te staan van de overheid die zijn projecten financiert. Oppenheimer krijgt de vrijbrief om te werken aan een massavernietigingswapen, daarbij zijn ontwikkelde theorieën over atoomsplijting uitwerkend.

Middenin de woestijn ontstaat het stadje Los Alamos, feitelijk één groot laboratorium waar wordt gewerkt aan "de bom". Ver genoeg van de bewoonde wereld om in het geheim te kunnen werken en testen, al blijkt al snel dat dit niet ver genoeg is. Het project slaagt- de naam Hiroshima kennen we allemaal- maar er blijken toch lekken te zitten in de geheimhouding. Wie is diegene die de Russen op de achtergrond po de hoogte houdt? Juist deze verdachtmakingen belanden steeds meer op het bordje van Oppenheimer zelf, die slachtoffer wordt van de communisten-heksenjacht van senator McCarthy en FBI-baas Hoover. Oppenheimer, de bejubelde wetenschapper die de Tweede Wereldoorlog wist te stoppen, wordt plots een verguisde landverrader. 

Acteerwerk van de bovenste plank: Murphy en Downey steken elkaar naar de kroon, niet alleen in hun personages maar zeer zeker ook in de spelkunst die ze hier etaleren. Likkebaarden voor de kijker.

Met : Cillian Murphy, Robert Downey jr, Emily Blunt, Matt Damon, Jason Clarke, Florence Pugh, Josh Hartnett , Dylan Arnold en ontelbaar veel anderen

FIN - song : Ludwig Göransson - Destroyer of worlds

Das Versprechen (aka The Promise) - Margaretha von Trotta

Das Versprechen op IMDb (6,8)

Das Versprechen op Moviemeter (3,15)

Jammer dat sommige films te snel gedateerd overkomen. Deze is iets meer dan 25 oud maar door het houterige spel van de cast oogt de film veel ouder. Voor een deel zal dat misschien komen door het tijdvak en de plek waarin de film zich afspeelt maar ik moest er wel even doorheen. Het onderwerp sprak me echter teveel aan om het terzijde te schuiven, daarnaast heb ik van deze regisseur in het verleden meerdere films smakelijk ondergaan vanwege het sociale en politieke karakter van haar films. Lange inleiding voor een relatief eenvoudig verhaaltje. 

Berlijn , 1961, de Muur staat net. Een groepje jonge vrienden vreest een begrensde toekomst aan de oostzijde en beraamt een vluchtplan. Dat slaagt, bijna. Het lukt de vrienden om in de rioolgangen te geraken en onderlangs zichzelf naar het westen te waden. Op een na: Konrad struikelt onderweg en voor hij weer kan opstaan, hoort hij de grenswachten al naderen: om zijn vrienden niet te verraden staakt hij zijn poging. 

Vanaf de westkant probeert zijn vriendin Sophie contact met hem te leggen om hem alsnog over te kunnen halen. Konrad aarzelt, mede doordat hij door de meldingen van zijn vader onder de loep ligt van de Stasi. Jaren gaan voorbij, Konrad wordt een succesvol wetenschapper en krijgt begin 1968 toestemming om te spreken op een congres in Praag. Hij weet deze boodschap bij Sophie in het westen te krijgen en de twee ontmoeten elkaar - nog steeds liefdevol - in Praag. De twee besluiten om samen verder te gaan, Konrad kan zijn onderzoeken ook vanuit Praag doen. Het lijkt alsnog in kannen en kruiken totdat de Praagse lente abrupt wordt onderbroken. De zwangere Sophie weet opnieuw het Westen te bereiken maar ziet Konrad opnieuw onder de oostelijke restricties vallen. Hun eeuwigdurende belofte om elkaar terug te zien gaat opnieuw in de ijskast. 

Met : Meret Becker, Anian Zollner, Corinne Harfouch , August Zirner, Christian Herschmann

FIN - song : The German Opera Orchestra- Never ending love 

The Courier - Dominic Cooke

The Courier op IMDb (7,2)

The Courier op Moviemeter (3,39)

Ouderwets goede, want ouderwets spannende spionagethriller. Cumberbatch is opnieuw fenomenaal in zijn acteerwerk , ook Jessie Buckley zag ik al voor de tweede keer deze week uitblinken in haar rol. Alles klopt aan deze film: acteerwerk goed, script goed, vormgeving zorgvuldig. Heel goed.

Sovjet-Unie, 1960. De jaren van Stalin zijn nog maar kort voorbij en de macht lijkt opnieuw te moeten worden verdeeld. De man die komt bovendrijven, Nikita Chroetsjev, wil moderniseren maar blijkt al snel een ouderwetse potentaat. In zijn gevolg is Oleg Penkovsky werkzaam, een oud-generaal die voor zijn verdiensten beloond is met een hoge bureaurol. 

Penkovsky ziet met angst en beven de nucleaire dreiging tegemoet die mede door baas Chroetsjev wordt gepropageerd. Hij zoekt contact met medewerkers van de Amerikaanse ambassade en vertelt van de dreiging, hij blijkt bereid om informatie te gaan leveren als hem en zijn gezin een vrijgeleide wordt gegeven naar het westen. 

Daarin werken de Amerikanen samen met de Britten, die een wonderlijke zet doen: ze recruteren een
onschuldige Britse zakenman om in Moskou contacten te gaan leggen. Aanvankelijk inderdaad voor handelsdoeleinden, waardoor de man toehapt, maar al snel wordt deze Greville Wynne gevraagd om met Penkovky in contact te treden waarna een periodieke overhandiging van fotorolletjes en kopietjes plaatsvindt. Wynne is weliswaar onwetend van de inhoud, maar zich stukje bij beetje meer bewust van het belang van zijn werk, dat hij bovendien ook nog eens voor zijn vrouw geheim moet houden. 

Hij ontwikkelt een vriendschap met Penkovsky en ziet met lede ogen aan dat het net zich steeds nauwer sluit om zijn Sovjet-vriend. De Koude Oorlog-tijd dringt, de Varkensbaai-crisis zet de VS en de USSR met de voorhoofden tegen elkaar.  Wynne vraagt de medewerking van UK en US om zijn partner naar het westen te halen. 

Met : Benedict Cumberbatch, Merab Ninidze, Jessie Buckley, Rachel Brosnahan , Angus Wright  

FIN - song : Abel Korzeniowski- Maybe we are only two people

Cold War (Zimna Wojna) - Pawel Pawlikowski

Cold War op IMDb (7,8)

Helemaal mijn ding , dit. Arthouse ten volle, losjes op de waarheid gebaseerd, melancholische sfeer, prachtige muziek en dito zwart-wit beelden. Het verhaal zelf is eigenlijk de minst scorende component van deze film. Sfeer, beeld en geluid bepalen voor mij veel meer de ervaring van een bijzondere kijkgebeurtenis. Durf je een beetje van de gebaande paden te kijken, kijk dan deze.

Eind jaren 40, Polen is nog aan het bijkomen van de Tweede Wereldoorlog. Ze beseffen dat ze nog maar net uit de ene nachtmerrie zijn ontwaakt terwijl ze de andere al binnenstappen: het Sovjet-regime start een onverbiddelijke onderdrukking van het volk, de euforie van de vrijheid verdwijnt hardlopend aan de horizon. Toch zal blijken dat , hoe zwaar de knechting ook is, de geest niet altijd te beteugelen valt.

Wiktor reist met een tweetal collega's dwars door Polen heen om als een heuse Alan Lomax registratie te doen van de langzaam verdwijnende volksmuziek. Op het platteland trekken ze met hun recordertje langs boerderijen en armoedige huizen om de oude , vaak zeer dramatische liederen voor de eeuwigheid vast te leggen. Wanneer ze eenmaal voldoende materiaal hebben, beginnen ze aan hun volgende stap: er moet een zang- en dansgroep worden opgestart die al die liederen gaat vertolken, die daarmee op tournee kan. Eerst door het binnenland uiteraard, maar bij gebleken succes kan het hele Warschaupact meegenieten. Veel jongeren melden zich aan, onder hen bevindt zich de mysterieuze Zula. Een prachtige vrouw met een rebelse uitstraling en een tamelijk dubieus verleden. Ze werkt zich door de audities heen en wordt een van de leading ladies van het Mazurka-gezelschap.
Langzaam ontwikkelt zich genegenheid tussen de pianist-dirigent en de zangeres-danseren. En langzaam maakt die genegenheid plaats voor een allesverzengende liefde.
Wiktor smeedt een plan om tijdens een tournee naar het Westen te ontsnappen. Dat lukt hem, maar Zula haakt op het laatste moment af. Dan pas begint het echte spel: is hun liefde sterk genoeg om te overleven in totalitaire tijden? Zullen ze elkaar ooit nog zien, nu er zo'n dik Ijzeren Gordijn tussen hen in hangt?

Zoals gezegd: de muziek is prachtig, gek ben ik op die weemoedige levensliederen vol dood en verlangen. Ik ga de soundtrack opsporen.
Wat mij betreft is deze film een lust voor het oog. EN voor het oor.

Met : Joanna Kulig, Tomasz Kot , Borys Szyc

Bridge of Spies - Steven Spielberg

Bridge of Spies op IMDb (7,6)
Robuuste spionagethriller. Zelfs als je het - zoals ik - moeilijk vindt om in Tom Hanks een heldhaftige vent te zien, is deze film goed te doen. Want Hanks acteert wel degelijk degelijk. En hij krijgt daarin bijstand van de indrukwekkende Mark Rylance. Het spel is goed, het verhaal ontwikkelt zich volgens verwachting en de sfeer in de film is prettig. Dat dat allemaal maar vast gezegd is.

We zitten middenin de koude oorlog, begin jaren 60 van de vorige eeuw. James Donovan is advocaat bij een gerenommeerd kantoor en krijgt een netelige zaak toegewezen. Hij moet een Sovjet-spion gaan verdedigen. Dat is in deze era een ondankbare taak: Russen zijn bij voorbaat veroordeeld want vijand en uit op onze vernietiging. Donovan ervaart dat ook, zelfs de rechters beginnen vooringenomen aan hun taak.
Hetgeen hem alleen maar meer vastberaden maakt, hij is overtuigd van de noodzaak van zuivere en onbevooroordeelde rechtspraak. Dat levert hem uiteraard hoon en bedreiging op, maar hij kan niet anders.
Tegelijkertijd wordt in de Sovjet-unie een VS-piloot gearresteerd (voor de trivia-liefhebbers: Gary Powers inderdaad) en al snel denkt men aan een ruil. Complicerende factor blijkt de gelijktijdige bouw van de Berlijnse Muur. Dit zorgt ervoor dat op dat moment ook een argeloze Amerikaanse economie-student gevangen raakt. Donovan zet in op het allerhoogste resultaat: die ene Russische zwaargewicht moet geruild worden tegen én de piloot én de student. Het probleem is dat daarvoor drie partijen nodig zijn en daarmee is het natuurlijk lastig overeenkomen. Immers, elke partij probeert het maximale uit de onderhandelingen te halen.
Ik weet niet of ik veel verklap als ik zeg dat de film eindigt op een brug met aan weerszijden een ruilmiddel. Nu nog de gelijktijdigheid.

Met: Tom Hanks, Mark Rylance, Alan Alda