Big Game - Jalmari Helander

Big game op IMDb (5,4)
 Big Game op Moviemeter (2,61)

En nog een jeugdfilm, maar wel eentje waar ik een stuk minder mee had. Op opnemen gezet omdat films met Samuel L. Jackson best wel vaak heerlijk ontsporen. Dat was hier maar mondjesmaat het geval, voor zijn doen hield hij zich aardig op de vlakte. Voor jeugdige kijkers zat er meer in het vat, want mogelijk was het aardig vereenzelvigen met de stoere jonge hoofdpersoon.

Die hoofdpersoon is Oskari, een 13-jarig Fins ventje die door zijn vader is voorbereid op het grote ontgroeningsritueel dat de mannen in Lapland stuk voor stuk tot stoere jagers maakt. Pappie deed het destijds ook: een dag en een nacht alleen in het bos overleven, waarbij de jonge jager ook moet zorgen voor een jachttrofee. Papa schoot een beer, voor de timide Oskari acht hij een hert het hoogst haalbare. 

Oskari wordt door de dorpsraad ritueel uitgezwaaid en rijdt met zijn volbeladen quad de wildernis in, op zoek naar prooi.

Die krijgt ie, maar niet zoals ie verwacht. Boven het bos wordt namelijk de Air Force One uit de lucht geschoten, gelukkig net nadat de Amerikaanse president zich met een capsule in veiligheid heeft weten te stellen. Oskari vindt de capsule en haalt president Moore eruit, net voordat de complot-terroristen die capsule bereiken. De president is stomverbaasd dat zo'n klein ventje hem zo kundig in veiligheid weet te brengen, terwijl hij steeds maar zit te wachten tot zijn eigen agenten hem te hulp komen schieten.

Dat laatste gebeurt veel te traag, zodat Moore zich gedwongen ziet om de slimme survival-hulp van Oskari aan te nemen. Het wonderlijke duo slaat op de vlucht terwijl de misdadigers ze op de hielen zitten. Ze zijn met te veel, het is maar de vraag of Oskari de kans krijgt zijn "mannelijkheid" te bewijzen.

Met: Samuel L. Jackson, Onni Tomilla, Ray Stevenson, Jim Broadbent, Victor Garber, Mehmet Kurtulus

Kuolleet Lehdet (aka Fallen Leaves / Dead Leaves) - Aki Kaurismäki

Fallen Leaves op IMDb (7,6)
 Fallen Leaves op Moviemeter (3,59)

Vrolijk zijn ze zelden, de bijzondere films van de Finse regisseur Aki Kaurismäki. Toch bespeur ik zijn laatste, aardig ontvangen, film "Fallen Leaves" wel iets wat je optimisme zou kunnen noemen. De meester van "Leningrad Cowboys" en "The Match Factory Girl" wordt wellicht milder naarmate de jaren vorderen.

Neemt niet weg dat we eerst weer door een aardige hoeveelheid ellende heen moeten voordat we kunnen toewerken wat mogelijk een "happy end" genoemd kan worden. We volgen twee eenzame zielen in hun hobbelige pad naar begrip, gezelschap en enig licht in het bestaan.

De stille Ansa is een lieve vrouw maar met iets te weinig ruggengraat om van zich af te bijten. Het ene ontslag volgt op het andere, toch zet ze zich er elke keer weer toe om zich voor een schamel loontje te laten vernederen (nee echt, de werkgevers komen er bij Kaurismäki niet goed van af). 

De ingetogen Holappa is net zo'n "12 ambachten,13 ongelukken"-stuntelaar maar hij lijkt volledig happy in zijn rol. Zolang hij maar overal op zijn werkplekken een paar flessen drank kan verstoppen, slaat hij zich wel door de dag heen. Zolang als het goed gaat natuurlijk, want ongelukjes liggen op de loer en dan valt zijn alcoholwalm doorgaans snel op. 

De twee ontmoeten elkaar bij een karaoke-avond maar zijn beiden te schuchter om elkaar aan te spreken. Daar zijn een aantal toevallige ontmoetingen voor nodig, waarna zelfs dan nog de eerste afspraakjes mislukken. Omdat ze daar beiden ongelukkig in zijn, zetten ze toch door en verdomd: er komt toch een eetafspraak. Hoe krijg je de schuchtere jonge vrouw en de alcoholische jongeman zover dat ze elkaars gezelschap positief gaan waarderen? 

Met : Jussi Vatanen, Alma Pöysti

FIN - song : Olavi Virta - Kuolleet Lehdet

Hytti Nro 6 (aka Compartment number 6) - Juno Kuosmanen

Hytti Nro 6 op IMDb (7,2)

Hytti Nro 6 op Moviemeter (3,56)
 

Veelgeprezen film, die lang bij ons in het filmhuis draaide. Toch gemist destijds, dus nu ik op onze nieuwe streamingsdienst Cine Member de titel tegenkwam, deze maar als eerste gekeken. Welnu : arthouse be arthouse (wat zoveel wil zeggen: ik kon er wel wat mee, maar ik snap dat veel mensen deze niet uitzitten). 

Laura, Fins van geboorte maar studerend in Moskou, zet de problematische relatie met haar vriendin even op pauze. Ze gaat op reis, ze wil naar het noorden van Rusland om in het ijzige Moermansk de historische petrogliefen te bezoeken. Wat dat zijn? Dat zijn rotstekeningen, eeuwenoud al. 

Ze heeft geen mazzel, beseft ze zodra ze haar treincompartiment in stapt. Een jonge gozer die direct begint met wodka drinken en die aanmatigende vragen stelt. Ze ziet er tegenop om hier enkele dagen mee in een kleine cabine te zitten, maar volgens de bazige conductrice moet ze het er maar mee doen. 

Na de nodige (kleine) confrontaties ontstaat er toch enig begrip tussen de twee, zeker als Ljoha (zo heet hij) haar bij een tussenstop beschermt tegen al te opdringerige gasten rondom het station. Gaandeweg zet Laura het idee van "terug naar Moskou" uit haar hoofd, gaandeweg worden de gesprekken met de simpele doch eerlijke Ljoha steeds intenser.

Met : Seidi Haarla, Yuriy Borisov, Dinara Drukarova

Oslobudavanje na Skopje (aka The Liberation of Skopje) - Danilo & Rade Serbedzjia

The Liberation of Skopje op IMDb (6,4)
 The Liberation of Skopje op Moviemeter (2,73)

Zoran, ongeveer 10 jaar oud, mist zijn vader. Papa is als partizaan de oorlog in getrokken om te vechten tegen de Duitse bezetter én tegen zijn met de nazi's heulende landgenoten. Zoran doet zijn best zo onbekommerd mogelijk te leven: hij speelt veel bij zijn joodse buurmeisje, hij rent met vriendjes in de velden die rondom zijn stad liggen maar merkt ook dat die vrijheden steeds meer worden ingeperkt. Eerst worden de joodse buren bij een razzia opgepakt, vervolgens wordt zijn oom gearresteerd wegens hulp aan het ondergrondse verzet. Daarmee is het samengestelde huishouden van Zoran ook zonder inkomen gesteld.

Het pand van dee welgestelde joodse buren wordt gevorderd door de Duitsers, Zoran's moeder Lica, die veel werkzaamheden verrichte voor haar buren, wordt door de Duitse commandant Hans gevraagd om huishoudster te worden : schoonmaakwerkzaamheden en eten koken in het pand dat ze toch al zo goed kent en waar ze nog steeds de sleutels van had. Lica komt in gewetensnood, want wil liever niet voor de bezetter werken. Helaas is het wel de enige manier om in het gezin brood op de plank te krijgen. 
Zoran ziet met lede ogen aan hoe zijn moeder steeds meer in het Duitse web verstrikt raakt, terwijl zijn vader nog steeds niet terug in beeld is om orde op zaken te stellen. De onderlinge spanningen stijgen, ondanks ieders goede bedoelingen. 

Met : Lucia Serbedzjia , Mikko Nousiainen, David Todosowski

Land of Hope (aka Oma Maa) - Markku Pölönen

Land of Hope op IMDb (6,6)
 Land of Hope op Moviemeter (2,90)

Er had meer in gezeten bij deze film maar knullig acteerwerk zit een goed eindresultaat in de weg. Het verhaal is goed, de beelden zijn bij vlagen fraai maar verder ontstijgt het een veredeld amateurtoneel niet. Gemiste kans, m.i.. 

Finland, halverwege vorige eeuw. Anni is de dochter van een wat stuurse baas van een broodfabriek. Paps is behoorlijk ouderwets qua opvattingen: de dochters mogen hem best even uit de brand helpen in drukke tijden, maar ze hoeven er niet op te rekenen dat de fabriek later in hun handen overgaat. Daarvoor zullen ze slim en geaccpteerd moeten trouwen. Voor Anni heeft papa al een goede sul op het oog, maar zij beslist anders.

Anni's broer is omgekomen in de oorlog, hij liep met een boerenkar in een Russische hinderlaag. Die kar werd getrokken door Anni's paard, het paard dat zij op de kazerne goed verzorgd ziet worden door de stukke Veikko. Deze jongeman blijkt de enige overlevende van de Russische oorlogsdaad waar haar broer bij omkwam. Ze raakt geïnteresseerd in deze zachte jongen die - zwaargewond door de aanval- zoveel liefde voor dieren kan tonen. 
Veikko blijkt boerenzoon en afkomstig uit het Noorden. Als Anni haar liefde voorstelt aan haar vader wordt ze teleurgesteld door de neerbuigende houding van haar vader, die vroeger toch ook met niets begonnen waas. Anni hakt de knoop door: ze trekt uit huis en gaat met Veikko op een onherbergzaam stuk kustgrond haar leven opbouwen. Dat gaat eigenlijk best goed: ze ontginnen de grond, bouwen een fraai huis en langzamerhand breiden ze de veestapel uit en weten ze een boerenbestaan op te bouwen. Zwaar werk, maar dankzaam werk. Anni is zielsgelukkig, totdat de oude wonden van Veikko roet in het eten strooien en alles plots op de helling staat.

Met : Oona Airola, Konsta Laakso, Helmi Linnosma, Arto Heikkila

  FIN - song : Suvi Teräniska - Auringon lapset

Hevi reissu (aka Heavy Trip) - Justo Laatio/ Jukka Vidgren

Hevi Reissu op IMDb (7.1)
Heerlijk niemendalletje, met een hoog feelgoodgehalte. Het is zeker niet de eerste "we beginnen een band"-film , maar ik zag er nog niet één met deze invalshoek. Hier en daar wat simpel qua aanpak, maar overall toch een prettige indruk.

Het platteland van Finland: niet de meest inspirerende plek voor jongeren om op te groeien. En al helemaal niet als je eigenlijk, diep van binnen, rocker bent. Dan kun je wel werken in de psychiatrische zorg, maar lekker raggen en grunten in de kelder van je maten is natuurlijk wat je eigenlijk wilt.
Turo wordt in zijn woonplaats raar aangekeken: zijn lange haar is goed verzorgd, te verzorgd voor een ruige vent die carrière wil maken als deathmetal-muzikant. Al jaren oefent Turo met zijn drie vrienden op songs van bands met onheilspellende namen. Zelf willen ze dat ook, maar ze beseffen dat ze dan eerst eigen werk zullen moeten schrijven.
Wanneer dat zowaar lukt en ze één goede song op een demobandje krijgen, raakt alles in stroomversnelling. Ze worden uitgenodigd voor een rockfestival in Noorwegen, ze krijgen een optreden aangeboden als voorprogramma van de lokale volkszanger. De begroetingen op straat veranderen van toon: er begint aanzien en ontzag te ontstaan voor de rockband. Maar die zit ondertussen met een groot probleem: durven we dit allemaal wel?
Vaker zagen we deze problematiek verfilmd, maar nog nooit vanuit de deathmetal-hoek: een scene waarin dood en verderf , bloed en satan de norm zijn. En waarin dus geen plaats is voor zachtaardige en twijfelende jongens. Het maakt deze film prettig anders.

Met : Johannes Holopainen, Samuli Jaskio, Antti Heikinen , Minka Kuustonen

Sami Blood (Sameblod) - Amanda Kernell

Sami Blood op IMDb (7,7)
Indringende film. Wonderschoon geacteerd, maar wrang van karakter. Wat zit er toch een boel naarheid in de mens, wat bezitten we toch een aangeboren dwang tot onderscheiden van verschillende menstypen. Hokjesdenken, het heeft zoveel belemmeringen opgeleverd in de geschiedenis. En soms, heel soms, dan breekt iemand eruit en ervaart dan welke weerstand dat maatschappelijk oplevert.

Elle Marja is zo iemand. Ze is Sami, hetgeen betekent dat haar toekomst is vastgelegd als lid van een rendieren verzorgend volk, dat semi nomadisch leeft in de noordelijke regionen van Finland. Traditioneel, uiteraard. Maar ook onderdrukt, armoedig en zonder al te veel kansen op moderne ontwikkelingen. Elle Marja ziet het voor zichzelf heel anders. Als ze - aan de overkant van het water - op het internaat belandt om de Zweedse taal en manieren te leren, besluit ze dat ze dan ook all the way wil gaan. Niet ruiken aan de maatschappij om vervolgens weer terug te gaan naar de eigen toendra's, nee. Ze wil lezen, ze wil leren , ze wil vooruit. Maar helaas, ze is Sami en dat betekent dat het voor haar is voorbestemd.
Maar dan heeft men buiten haar wil gerekend: ze ontdoet zich van de traditionele Sami-kleding, grijpt een jurk van een waslijn en stapt dapper binnen op een dansfeestje. Ze ontwijkt de vreemde blikken, ze zet - ondanks de ene terugval na de andere- door. Uiteindelijk belandt ze zonder onderdak in Uppsala, de eerste grote stad in de buurt. Ze zal moeten knokken, ze zal moeten liegen om hier een bestaan op te bouwen. Ze gaat er zich hard voor maken.

Een film waar je even stil van wordt. Je gaat nadenken over je eigen aannames. Hoe normaal vind jij het dat afkomst bepalend is voor je levensreis?

Met : Lene Cecilia Sparrok , Mia Erika Sparrok , Maj-Doris Rimpi

The other side of hope (Toivon tuolla puollen) - Aki Kaurismäki

The other side of hope op IMDb (7,5)
Terugscrollend heb ik toch aardig wat films van deze maker gezien. Klaarblijkelijk (mooi woord toch) ligt diens manier van filmmaken mij wel. Het is gortdroog, het is traag, maar het is ook ingetogen komisch en immer uitermate menselijk. Nooit zijn het verhalen met onmogelijke scripts, maar altijd treden er situaties op die de kijker een andere invalshoek geven.

Na zijn "Le Havre" komt Kaurismäki opnieuw met een verhaal waarin immigratie en vluchtelingen het hoofdonderwerp zijn. Op het oog oordeelt de regisseur niet: hij geeft noch een mening over de soms dubieuze redenen van vluchten, noch sneert hij over de twijfelachtige regelgeving ten lande. U oordeelt zelf, is zijn devies.
Deze film vertelt ons het verhaal van Khaled, een Syrier die het gruwelijke Aleppo verliet om te kunnen overleven. Onderweg door Europa is hij zijn zus kwijtgeraakt en hij maakt zich zorgen. Zodra hij voet aan wal zet in Finland, meldt hij zich bij de vreemdelingenpolitie en ondergaat keurig het hele ritueel. Ondertussen doet hij wel zijn best om her en der informatie in te winnen over de verblijfplaats van zijn zus (en of ze überhaupt nog wel in leven is).
De tweede verhaallijn is luchtiger: een vertegenwoordiger op leeftijd is het zat. Steeds maar bedrijven langs om overhemden te slijten, thuis een sikkeneurige dronken vrouw. Hij gooit alles opzij: verkoopt de hele boel, vertrekt uit de echtelijke woning en trekt naar het casino. Daar heeft hij geluk , veel geluk en met de winst begint hij aan een nieuw leven: hij koopt een restaurant en begint een culinaire carrière.
U snapt al dat die twee lijnen bijeen gaan komen. En dat dat soms wringt en soms tot glimlachen dwingt. Al met al een fijne film, als je tenminste tegen de remmende Scandinavische aanpak kunt.

Met : Sakari Kuosmanen , Sherwan Haji , Ilkka Koivula

The happiest day in the life of Olli Mäkki ( Hymyilevä mies) - Aki Kauriskmäaki

The happiest day in the life of Olli Mäkki op IMDb (7,4)
We schrijven 1962. Het is nog ruim voor de periode dat Cassius Clay de bokssport tot een dermate glorieuze maakt dat de boksers zelf media-sterren worden. Olli Mäkki is beginnend profbokser, hij heeft eind jaren 50 de Europese titel in een lichtere gewichtsklasse behaald en gaat nu op voor zijn eerste wereldtitelgevecht. Het unieke aan dit gevecht is dat het in zijn thuisland zal worden gehouden: een aantal financierders hebben het voor mekaar, eh, gebokst om voldoende geld te vergaren voor dit evenement. Bokspromotor (en zelf ex-kampioen) Elis Ask werpt zich op om Olli klaar te stomen voor dit gevecht.
Daarvoor moet Olli ("De bakker van Kolkka" is zijn glorieuze bijnaam) huis en haard verlaten en naar het "hippe" Helsinki reizen. Daar wacht hem een mediacircus. Nou ja, circus anno 1962 dan. Hij moet met een miss op de foto, hij moet reclamewerkjes doen en er wordt een heuse film van hem gemaakt. Finland rekent op hem, ze doen het niet voor minder dan de wereldtitel.
Dat zijn nog de minsten van Olli's problemen: in de tussentijd is Olli verliefd geworden en eigenlijk wil ie niet te lang bij haar weg zijn. Daarnaast, en dat is een serieus probleem, is Olli op dit moment te zwaar voor zijn gewichtsklasse. Er zal nog fors moeten worden getraind wil hij op tijd klaar zijn voor de belangrijkste dag in zijn leven. Waarvan nog maar moet blijken of het zijn gelukkigste dag wordt.

Veel werk van deze regisseur gezien. Altijd kleinburgerlijk leed, op een droogkomische wijze gebracht. Zo ook deze. Als je van zijn werk houdt, is dit een fijne aanvulling. Als je niet tegen onderkoelde traagheid kunt, tegen kleine gebeurtenissen die groot uitpakken, sla hem dan over.

Met: Jarkkö Lahti , Oona Airola, Eero Milonoff

The road north (Tie pohjoiseen) - Mika Kaurismäki

The Road North op IMDb
Menig cinematografisch uurtje heb ik al doorgebracht met de Finse filmfamilie Kaurismäki. Stamvader Aki, enkele zoons en ik geloof ook nog een dochter: allemaal maken ze films met een duidelijk stempel van Scandinavische makelij. Traag, vervreemdend en een fijn soort zelfkanthumor.
Ikke like!

De verhaaltjes zijn meestal niet heel vet, aan de magere kant eerder. Het gaat om het spel , het gaat om de verbeelding. Zo ook in deze roadmovie.
Succesvol pianist komt terug van een concert en ziet een -in zijn ogen dronken- man voor de deur van zijn appartement liggen. Het blijkt zijn vader te zijn, een man die hem al in zijn vroegste jeugd verliet en nooit meer iets van zich liet horen. Ze komen in gesprek, langzaam weet vader zoonlief van zijn goede bedoelingen met de terugkeer te overtuigen.
Om dat te laten zien moeten ze op weg: naar zijn onverwachte zuster, naar zijn ex die met zijn dochter naar Lapland is vertrokken, naar motels en hotels en uiteindelijk, ja uiteindelijk naar de bron van hun gezamenlijk bestaan.

Zoals gezegd: verhaaltje is binnen de minuut verteld maar de knappe humor, de lowlife karakters en de kortste weg naar hoop zijn allemaal ingrediënten die ik graag in een film terug zie.

Forbidden Fruit- Dome Karukoski

Forbidden Fruit op IMDb

Film die probeert aan te tonen hoe zeer een religieuze samenleving invloed kan uitoefenen op de lenigheid van de geest. De geest van tieners in dit geval.
Twee jonge meisjes groeien op in een gemeenschap van Laestedianen , een strenge vorm van christelijkheid die de pil, sex voor het huwelijk, alcohol, televisie en popmuziek verbiedt. Onder andere.
En als je pubermeisje bent in zo'n dorp heb je wel een keer genoeg hel en verdoemenis over je horen afroepen en word je nieuwsgierig.
Een van de twee vriendinnetjes vlucht naar de grote stad, de andere wordt door de clerus achter haar aan gestuurd . Zogenaamd om haar te redden, maar eigenlijk gewoon om haar terug in het religieuze hol te slepen.
Dat gaat uiteraard niet zonder slag of stoot, maar het gaat. Of toch niet?

Beklemmend gefilmd, lieflijk ook bij vlagen. Sterke film , zeg ik