Sisu- Jalmari Helander

Sisu op IMDb (6,9)
 Sisu op Moviemeter (3,33)

Sisu op Wikipedia

Eerlijk is eerlijk: een oordeel vellen over films als deze is eigenlijk niet aan mij. Actiefilms zijn al niet altijd aan mij besteed maar als ze over onverschrokken en schier onoverwinnelijke vechtjassen gaan al helemaal niet. Misschien is dit wel heel erg goed, misschien zijn de vechtscenes heus spannend en kundig: er is niet voor niets een deel 2 van deze film gemaakt. Nou ja, u snapt me wel. In ieder geval geldt voor mij dat ik niet heel vaak Finse cinema bekijk.

Einde Tweede Wereldoorlog, Lapland. De sterke Aatami Korpi hakt zich een weg door de stenen, hij doet dat doelgericht en systematisch. Want, zo weet hij, ergens moet hier goud in de grond zitten. Hij stuit inderdaad op een stevige goudader en vult zijn tassen zo vol als ze maar kunnen. Hop paardje hop, terug naar waar hij vandaan komt. Maarrrr, die terugweg blijkt afgesneden. Niet alleen is zijn dorp platgebrand door de zich terugtrekkende nazi's, ook loopt hij onderweg tegen de laatste tanks en vrachtwagens met soldaten (én gijzelaars) aan.

Wanneer de nazi's ontdekken waar Aatami mee bezig is geweest, snijden ze hem de pas af en proberen ze zijn buit te jatten. Dan hebben ze dus buiten deze oud-krijger gerekend: Korpi blijkt de levens van een enorme hoeveelheid Russische soldaten op zijn kerfstok te hebben, allemaal te danken aan zijn levensinstelling. Die bestaat namelijk uit Sisu, de weigering om te sterven. Korpi balanceert regelmatig op het randje van mislukking, maar zijn houding helpt hem in de strijd tegen de complete legereenheid om zijn rechtmatig gedolven goudklompen terug te veroveren.

Met: Jorma Tommila,  Aksel Hennie, Jack Doolan, Mimosa Wilamo 

FIN - song : Juri Seppa - Sisu end credits

The Match - Dominik & Jakov Sedlar

The Match op IMDb (5,8)

The Match op Moviemeter (2,61)

The Match op Wikipedia

We weten mogelijk al dat de komende weken een documentaire in de zalen gaat draaien die deze zelfde titel voert: die zal gaan over de spraakmakende WK-finale van 1986 tussen Engeland en Argentinië. Die heb ik nog niet gezien, denk wel dat ik het ga doen. Tot die tijd vermaakte ik me met déze : ook waargebeurd en ook over een voetbalmatch, maar dan van een paar oorlogen geleden. Niet hartstikke best maar gerust wel charmant te noemen. We gaan, met oa Franco Nero en Armand Assante, naar het bijna-einde van de Tweede Wereldoorlog, we trappen af in Hongarije 1944. 

Nou, niet helemaal waar: we starten in het nu. Opa Branko ziet zijn kleinzoon worstelen met sportiviteit. Opa neemt de jongen apart voor enkele wijze levenslessen die de jongen verbaasd doen uitroepen waar opa dan al die wijsheden vandaan heeft en of ie zelf dan ook gevoetbald heeft. En pas dán gaan we naar 1944.

De briljante voetballer Laszlo Horvath wordt op een door nazi's gedomineerd feestje herinnerd aan een eerdere voetbalmatch die hij enkele jaren geleden speelde tegen Duitse officieren. En won. Het zit de fascisten niet lekker, immers: ook op het sportieve vlak wilden ze heersen, desnoods op onsportieve manier. Dus wordt Horvath uitgedaagd een weddenschap aan te gaan. Hij weigert en kleineert daarmee de offiier. Gaat niet goed he, dat weten we allemaal. Horvath wordt opgepakt en belandt in een werkkamp. De officier van dienst kolonel Franz, kent zijn reputatie en rakelt de weddenschap opnieuw op. Horvath ziet in dat hij in een kansloze positie zit maar ziet ook wel overlevingskansen als hij opnieuw een winnend team tegen de Duitsers weet neer te zetten. Er gaat dus een match komen maar eerst moet hij rekruteren. Hij doet dat op zeer sociale wijze en werft zelfs een kansloos geitenhoedend jochie als materiaalman aan. En dat jochie, die heet Branko. De bal is rond, het cirkeltje ook.

Met; Franco Nero, Caspar Phillipson, Armand Assante

 

The Tasters (aka Le assaggiatrici) - Silvio Soldini

The Tasters op IMDb (6,4)
 The Tasters op Moviemeter (3,21)

The Tasters op Wikipedia

Deze viel me dus 100 procent mee. Na de wat matige recensies te hebben gelezen, waren mijn verwachtingen voor dit op ware gebeurtenissen gebaseerde verhaal niet al te hoog gespannen: ik vermoedde een vrij statische film te gaan zien. Niet dus, het script bleek beter doorwrocht dan gedacht, er zaten veel meer verwikkelingen in dan louter de spanningen aan een eettafel. Slechts met z'n zessen in de zaal, maar dat deerde niet: film kijk je in het donker en daarmee toch al min of meer in je eentje. Meerdere films van regisseur Soldini al bekeken, dus blikten we tevreden de verduisterde zaal in.

1943. Rosa Sauer vlucht vanuit het gebombardeerde Berlijn naar haar schoonouders op het platteland. Die ontvangen haar met open armen, gedrieën wachten ze op berichtgeving van haar man/hun zoon die aan het Oostfront vecht. Rosa belooft zo weinig mogelijk overlast te bezorgen aan de oudjes, maar die wens wordt al snel verstoord. Klop Klop Klop, daar is de SS. 

Rosa, rein en Arisch, is geselecteerd om - tbv de nabijgelegen Wolfsschanze, het in het bos verscholen complex waar Hitler naar toe vluchtte na genoemde Berlijn-bombardementen - te fungeren als voorproever voor de dictator, die volslagen paranoia aan het worden is: hij verwacht aanslagen van alle kanten, dat zou ook zomaar een vergiftiging kunnen zijn. Om die reden selecteert hij zeven gezonde überDuitsse vrouwen om élke dag de lunch en het avondeten voor te proeven. Klinkt nog best leuk aanvankelijk, zeker gezien de voedselschaarste die er middenin de oorlog al heerst en die alleen maar zal toenemen. Maar de psychologische druk wordt stukje bij beetje ondraaglijk, zeker als de vrouwen zien dat ze zichzelf tegen elkaar laten uitspelen: er is de Hitler-adept die blij is bij te kunnen dragen aan de zekere overwinning, er is de argeloze tienervrouw die toet noch blaast, er is de moeder die onder druk meewerkt om haar gezin te beschermen, er is de cynische weduwe die toch al alles kwijt is, er is de voormalige verpleegkundige en ...je hebt Rosa. Rosa wordt aanvankelijk geïsoleerd als de arrogante Berlijnse, maar vindt gaandeweg de juiste omgang met de meeëters. Er lijkt een georganiseerde vrede in de groep te komen, totdat er een nieuwe commandant arriveert.

Met: Elisa Schlott, Max Riemelt, Alma Hasun, Emma Falk

Gezien in : Cinema Oostereiland

Peaky Blinders: The Immortal Man - Tom Harper

Peaky Blinders: The Immortal Man op IMDb (6,9)
 Peaky Blinders: The immortal man op Moviemeter (2,91)

Peaky Blinders op Wikipedia

Voor wie de afloop van het zesde (!) seizoen van de meeslepende serie "Peaky Blinders" niet bevredigend vond, is er nu de film. De eerste film over deze gewelddadige groep en dan moet ik daar natuurlijk iets over schrijven. Ik was wel geporteerd van de serie, in ieder geval de eerste drie seizoenen. Tevens ben ik gecharmeerd van het intense acteerwerk van Cillian Murphy, die een intense blik paart aan vaak mooi sociaal gedragen rollen. Voeg daaraan toe het modeaspect (ineens zag je overal mannen in Peaky-style) en de immer uitstekende muziekkeuze (ook deze soundtrack is weer volop raak) en je hebt een cocktail voor succes. Maar goed, nu de film. U ziet dat ie in de eerste week van beschikbaarheid nog niet de zeven als waarderingscijfer haalt, aan u om te zien of dat terecht is.

1940. Tommy Shelby leeft ver teruggetrokken van de Birminghamse stoomketel waar hij zijn gevaarlijke reputatie opbouwde. Zijn gewelddadige verleden achtervolgt hem, hij slaapt niet goed (en dat is zacht uitgedrukt). De Tweede Wereldoorlog is nog maar net van start als zijn oude stad gebombardeerd wordt door de genadeloze Duitsers. Reden voor Tommy's zus Ada om haar broer op te zoeken: of hij terug wil keren naar Birmingham om orde op zaken te stellen. Daar is de vlam helemaal in de pan geslagen nu Tommy's zoon Duke (een opnieuw sterke Barry Keoghan) de Peaky Blinders-bende op nog agressiever wijze leidt dan Tommy ooit deed. De ene Rom Baro is de andere niet.
Tommy twijfelt, het liefst blijft hij alleen met zijn zondige gedachten die hij nu in een boek aan het verwerken is. Maar Ada volhardt: ze meldt Tommy dat de Duitsers een misdadig fascistoïde plan hebben beraamd, dat ze door zijn zoon willen laten uitvoeren. 
Het wordt niet alleen een strijd van Engelsen tegen Duitsers, het wordt er ook een van vader tegen zoon.

Met: Cillian Murphy, Tim Roth, Barry Keoghan, Rebecca Ferguson, Sophie Rundle, Stephen Graham, Packy Lee, Ned Dennehy

FIN - song : Bela Bartok - Lankum & Grian Chatten - Hunting the Wren

Amrum - Fatih Akin

Amrum op IMDb (7,2)
 Amrum op Moviemeter (4,11)

Amrum op Wikipedia

Fatih Akin! Daar veert mijn filmhart altijd even van op, hoor, wanneer ik lees dat hij weer een nieuwe film gemaakt heeft. Immers, Akin is - wat mij betreft dan- verantwoordelijk voor een van de allerbeste films van de 21e eeuw, een film die inmiddels dus ook alweer 22 jaar oud blijkt. Sindsdien volg ik de man met verhoogde interesse: niet elke slag is raak, maar hij weet me met de onderwerpkeuze van zijn films altijd wel te raken. Het gaat bijna altijd om outcasts, waarbij vaak migratie een leidend thema is. Het maakte dat ik gisteravond direct al bij de voorpremière toesloeg. Welnu, ondanks de torenhoge waarderingen tot nu toe (4,11 !) kwam ik er minder in: dat komt door de ambivalentie die ik vaak voel als de hoofdrol van een film is weggelegd voor iemand in de kinderleeftijd: het werkt verhogend op het sentiment en de psychologie van een film, maar werkt daarentegen weer verlagend op het niveau van het acteerwerk. Dat laatste vond ik in deze wat matig; wel voldoende maar nog niet goed. Hoe dan ook: het verhaal is meeslepend. 

We stappen de film in gedurende de laatste weken van de Tweede Wereldoorlog. Het leven op het Waddeneiland Amrum wordt volledig bepaald door die verschrikkingen: er wordt weliswaar niet gevochten en er zijn geen bombardementen (al vliegen direct in het begin de Britse vliegtuigen al over), maar de humane gevolgen van de oorlog liggen tastbaar aan de oppervlakte. Er is voedselschaarste en armoede, er is een verdeelde maatschappij, er meren vluchtelingen aan op het rustige eiland en vele bewoners zijn nog actief in de oorlog of zijn juist overzee gevlucht vanwege de dreigingen.

Onze held Nanning merkt pas iets van de spanningen als hij argeloos zijn mond voorbij praat: aan de eettafel zegt hij dat op het eiland gesproken wordt over het einde van de oorlog. Moeder, overtuigd van de nazi-idealen, wil weten wie dat gezegd heeft en gaat verhaal halen. Het kost Nanning zijn baantje bij de boerin in kwestie, het kost het gezin de extra levensmiddelen die Nanning met dit werk verdiende. Als zijn moeder na de bevalling van Nanning's kleine broertje dan in een postnatale depressie vervalt, wil hij voor haar zorgen. Hij stelt alles in het werk om voor haar een bordje met witbrood, boter en honing te smeren. Maar hoe kom je aan die producten? Nanning begint aan een levensgevaarlijke tocht, die hem scherp tegenover de andere eilandbewoners zet. 

Met: Jasper Billerbeck, Laura Tonke, Diane Kruger, Detlev Buck, Lisa Hagmeister

Gezien in : Cinema Oostereiland
FIN - song : Hainbach - Amrum

The Order - Justin Kurzel

The Order op IMDb (6,8)
 The Order op Moviemeter (3,26)

The Order op Wikipedia

Toen ik decennia geleden de film "Mississippi Burning" bekeek, was ik nog geschokt. Nu - door de jaren en de wol geverfd- heb ik dat minder. Nog steeds vind ik het gruwelijk om te beseffen hoezeer racisme en fascisme een maatschappij kunnen verpesten en welhaast vernietigen, maar ik heb geleerd om daar realistisch mee om te gaan. Immers: hun volgelingen zitten in diverse nationale regeringen, zitten in regionale en plaatselijke besturen. Nog maar enkele weken geleden werden op 100 meter van mijn huis ook White Power- bekladdingen aangebracht: nog steeds verontrustend maar al lang niet meer zo schokkend als 40 jaar geleden. We weten dat dit gedachtengoed zijn plaats heroverd heeft. 
Een lange inleiding om te vertellen dat "The Order" weliswaar spannend én misdadig is, maar niet meer tot zo'n schokeffect leidt als het dat in de vorige eeuw nog had gedaan. Pluspunten zijn het geloofwaardige acteerwerk (oa Jude Law, die ik vorige week nog als Vladimir Putin op het grote scherm aan het werk zagzag) en de mooi opgebouwde  ondersteunende rollen rondom de goeden en de slechten.

1983, de staat Washington. FBI-agent Terry Husk komt er vanuit Idaho naar toe om te werken aan een griezelige zaak: hij ziet verbanden tussen een reeks bankovervallen en berichten over een opkomende Arische beweging, verwant aan de Ku-Klux-Klan maar deze groep blijkt veel militanter: men drukt zelf vals geld, koopt daarvoor wapens waarmee men dan weer banken overvalt. Hun bedoeling is een beweging op te bouwen die straks over het hele land de gewapende opstand zal gaan leiden die moet leiden tot een gezellig blank Amerika, zoals het volgens hen ooit allemaal bedoeld was. 

Husk merkt enige weerstand binnen het lokale politiekorps, alleen de jonge agent Jamie Bowen is bereid hem van informatie te voorzien. Met dit kleine beetje hulp én met de druk van zijn FBI-collega Zillah Craig op zijn nek slaagt Husk er langzaam in de knopen te ontwarren: hij signaleert een machtsstrijd tussen de wat gematigder (?) Aryan Nation en de groepering van de hypermilitante groepering The Order, die onder aanvoering van hun leider Bob Mathews het revolutionaire pad bewandelt. Steeds nauwer sluit het net zich, steeds explosiever wordt het pad van the Order: een confrontatie tussen Husk en Mathews kan niet lang meer uitblijven.

Met: Jude Law, Nicholas Hoult, Tye Sheridan, Odessa Young, Alison Oliver

FIN - song : Jed Kurzel - The Order

Origin - Ava Duvernay

Origin op IMDb (7,2)
 Origin op Moviemeter (3,10)

Origin op Wikipedia

In cinematografisch opzicht misschien niet helemaal geslaagd (de combinatie van biopic, historisch drama en boekverfilming komt soms geforceerd over) maar #manmanman , wat een ongelooflijk interessant verhaal. Naarmate de tijd verstreek, zat ik meer naar het (thuis)scherm gebogen omdat ik het óók begon te zien. Ik zag wat schrijfster Isabel Wilkerson beoogde met het boek waar de film op geënt is. Sterker nog: nu wil ik het ook lézen.

Journaliste Wilkerson heeft het even niet meer in de vingers: iedereen vraagt wanneer ze weer met nieuw werk komt, wanneer komt ze weer eens een nieuwe prijs ophalen? De zorg voor haar bedlegerige moeder belet haar het schrijven. Daar komt later het plotse overlijden van haar partner ook nog eens bij: alle lust tot schrijven en informatie vergaren resp. delen vergaat haar. Totdat ze zich bijeen weet te rapen, omdat ze weet dat zowel haar moeder als haar man dit van haar geëist zouden hebben. Ze zet door: het plan voor het nieuwe boek zit allang al in haar hoofd. Veldwerk, here we come.

Het boek dat eruit rolt is "Caste: the Origins of our Discontent", een doorwrochte verhandeling over de pijlers die verbanden leggen tussen slavernij en segregatiewetten enerzijds en nazisme en kastenstelsel anderzijds. Niet het racisme is daarvan de rode draad, maar de hiërarchie en de endogamie (geen gemengde huwelijken, alleen met "je eigen ras") zijn historisch veel bepalender voor de macht die van deze repressieve systemen uitgaan. Je gaat het pas zien als je het doorhebt.

Met: Aunjanue Ellis Taylor, Jon Benthal, Niecy Nash, Emily Yancy

FIN - song : Stan Walker- I am

Nuremberg - James Vanderbilt

Nuremberg op IMDb (7,6)
 Nuremberg op Moviemeter (3,73)

Nuremberg op Wikipedia

Ook als je denkt hier alles over gelezen te hebben, er alles over te wezen mogelijk, dan nog blijft dit onderwerp de mensheid fascineren. Talloze films zijn er over oorlogen gemaakt, waarbij - dit is mijn eigen invulling- die over de Tweede Wereldoorlog de anderen in aantal dik overtreffen. Blijkbaar is niet alleen de filmindustrie er gek op, ook het publiek blijft de films consumeren. Een bron die nimmer zal opdrogen, niet zolang als ik leef tenminste. Het rechtvaardigt het antwoord op de vraag of deze film nou wel gemaakt moest worden. Ja dus. Zelfs met zulke verrassende hoofdrolkeuzes, types die geen van allen een heldhaftige uitstraling hebben. Toch maken ze zich er goed van af; Michael Shannon is ALTIJD oké, Rami Malek is de ene keer beter dan de andere en Russell Crowe vind ik nooit een klap aan. Behalve deze keer dan: Crowe zet op sterke wijze de gestoorde persoonlijkheid van Hermann Goring neer. Film een goede voldoende, genoemde acteurs gaan zelfs naar dikke voldoende. 

1945, de meimaand: het leek allemaal eindelijk voorbij. De gruwelijkheden waren tot een einde gekomen, het machinale doden was gestopt. En nu? De wonden werden gelikt, de onherstelbare pijn kon nooit worden gelenigd maar wat mogelijk verzachting zou kunnen brengen, was de zoektocht naar gerechtigheid: de daders van deze moordindustrie mochten hier niet mee weg komen, de mensheid moest weten dat er recht gedaan zou worden. De gearresteerde nazi-kopstukken die de oorlog overleefden zullen zich moeten voorbereiden op een streng proces, waarvan de uitspraken eigenlijk al vooraf vaststaan. 
De film richt zich op drie hoofdpersonen: de Amerikaanse rechter Robert H Jackson die de aanklager gaat worden in het grote Neurenberg-proces, de vooraanstaande nazi Hermann Göring die in het beklaagdenbankje zal zitten en pyscholog Douglas Kelley, die genoemde Göring moet voorbereiden op dit proces en hem eigenlijk "aan het praten" moet krijgen. Geestelijke controle, menselijke controle, organisatorische controle: iedereen worstelde met wat ie moest doen. De strijd tussen goed en kwaad blijkt helemaal niet zo eenduidig: er moest geschiedenis worden geschreven.

Met: Michael Shannon, Rami Malek, Russell Crowe, Leo Woodall, Richard E. Grant, John Slattery,  Ben Miles

FIN - song : Ayon - Paradise

Gezien in : Cinema Oostereiland

Wolves of War (aka 1945: Battle behind Nazi-lines) - Giles Anderson

Wolves of War op IMDb (4,0)
 1945:Battle behind Nazi-lines op Moviemeter (1,76)

Wolves of War op Wikipedia

Er gaat er wel eens een de mist in. Doordat ik gretig op "opnemen" klik bij mijn Film1-abonnement, kan het blijkbaar gebeuren dat ik een bepaalde film al eerder opgenomen, maar nog niet bekeken heb. Zo kan het gebeuren dat je dus een jaartje later een film op afspelen zet, die je blijkbaar een jaar geleden al gezien hebt, terwijl het even duurt voordat je herkenning voelt. Teken dat de film niet echt heel veel indruk gemaakt heeft natuurlijk (al speelt hier ook mee dat de film onder twee tamelijk verschillende titels is uitgebracht). Hoe dan ook: bij het lezen van de synopsis meende ik het al wel gezien te hebben, maar het duurde toch nog een kwartiertje voordat ik de setting van de karakters weer in beeld had. Toen alsnog maar afgekeken, het was een willoze zaterdagavond immers. 

Mijn recensie van anderhalf jaar geleden : BEGT recensie Wolves of War/1945 Battle behind Nazi-lines

Habermann - Juraj Herz

Habermann op IMDb (7,5)
 Habermann op Moviemeter (3,31)

Habermann op Wikipedia

Tot mijn verbazing zag ik dat deze film al uit 2010 komt, waarom stond ie dan nu nog steeds voor een huurprijs van 2 euro op Pathé Thuis? Ik dacht altijd dat oudere films daar gratis waren, terwijl je voor de recentere films een kleine huurprijs betaalt. Hoe dan ook, het was duidelijk geen weer om deze avond de deur uit te gaan (Benjamin stond in de weg), dus klikten we toch maar op deze. Het bleek uiteindelijk een onderhoudende film te zijn met een boeiend verhaal maar met matig acteerwerk. Een soort huismerk-Schindler's list, zo probeer ik m maar een beetje te categoriseren. Edoch, wél een waargebeurd verhaal en dat is vaak al een pré. Met de huidige bezetting van Oekraïne in gedachten is het bovendien ook nog eens een verhaal met een actueel tintje. 

1938, de rechtse horden rukken al een tijdje op in Europa. Zo ook in Sudetenland, het aan Duitsland grenzende deel van Tsjechië. Door een onhandige politieke Europese deal wordt dit landsdeel geofferd aan de Hitler-troepen: door de nazi's dit stuk land te laten annexeren, dacht men rust te creëren in het overige deel van Europa. Van korte duur natuurlijk, zo weten wij, en bovendien een grove schoffering van de rechten van de Sudeten: hoewel er een flink contingent Duitsers woonden (en zelfs onderling al Duits spraken) was het leeuwendeel van de bevolking toch echt Tsjechisch. Die werden dus plots overheerst door een machtige moordmachine.

De rijkste man van de regio is August Habermann: hij bezit een grote molen die de regio van meel, graan en hout voorziet. Zelf is hij Duits, maar een groot deel van zijn personeel is Tsjechisch. Hij trouwt met een vrouw die is opgegroeid in een klooster en komt er pas dan achter dat zij niet katholiek van oorsprong is, maar dat zij van joodse ouders stamt en als baby is afgestaan aan het klooster. Het maakt August niet uit natuurlijk, zeker op dat moment nog niet. Maar daar komt verandering in als de rauwe nazi-commandant Koslowski het bevel in de regio overneemt. Niet alleen moet Habermann gaan produceren voor de Duitse troepen, hij ziet ook hoe de nazi's zijn personeelsbestand proberen te "zuiveren". Habermann strijdt tegen grote machines, maar is vastberaden tussen zijn personeel en de nazi's te gaan staan. Een ongelijke strijd, maar toch.

Met: Mark Waschke, Hannah Herzsprung, Karel Roden, Ben Becker

Gezien in : Pathé Thuis

Das Verschwinden des Josef Mengele (aka The disappearance of Josef Mengele) - Kiril Serebrennikov

Das Verschwinden des Josef Mengele op IMDb (7,2)
 Das Verschwinden des Josef Mengele op Moviemeter (4,07)

Das Verschwinden des Josef Mengele op Wikipedia

Zeer interessante film, niet alleen omdat het op waarheid gebaseerd is maar ook omdat het onderdeel uitmaakt van de grootste schandvlek op onze mensheid: het nazisme en de door hen geinitieerde holocaust. Deze film (gebaseerd op het diepgravende boek van Olivier Guez) toont namelijk feilloos aan hoe diep verwezen hun ideologie in de toenmalige machthebbers zat. Het toont ook aan dat die machthebbers hun lijnen over de hele wereld hadden lopen, want er zijn nogal wat misdadigers aan rechtsvervolging ontsnapt destijds. 
Dat de film heel interessant is, maakt het nog niet meteen een goede film overigens. Ik kon niet helemaal grijpen waardoor dat kwam maar ik gaf me met graagte over aan de historische vertelling. Die boeit namelijk de volle 2 uur en een kwartier (en het spel van hoofdrolspeler August Diehl is meer dan prima, ook dat).  

Hij heet Gregor, later heet hij Pedro, tussendoor plakt ie nog wat andere namen in zijn paspoort. Dat is nodig want Josef Mengele kent - terecht- geen rust. Hij is weliswaar het naoorlogse Duitsland en Europa ontsnapt en lijkt veilig in Zuid-Amerika te zijn beland. Maar die veiligheid is oppervlakkig: hij kan niet terug naar zijn familie omdat hij weet dat die scherp in de gaten gehouden wordt door nazi-jagers. Om die reden mist hij de begrafenis van zijn vader, iets waarover hij zeer verbolgen is. 
Overal waar hij gaat, moet hij om zich heen kijken, of dat nu in Argentinië, in Paraguay of in zijn laatste land van bestemming Brazilië is. Hij weet dat men in datzelfde continent zijn oude vakbroeder Adolf Eichmann heeft opgespoord en gearresteerd, hij vertrouwt derhalve niemand. Zelfs zijn zoon niet. Zoon Rolf komt - ook reizend op een vals paspoort - zijn vader opzoeken om verhaal te halen: hij wil antwoord krijgen op de vraag of al die verhalen over de sadistische arts van Auschwitz waar zijn, of zijn vader inderdaad dergelijke gruweldaden heeft begaan. Uit de antwoorden van zijn vader blijkt dat die nog niets van zijn ideologische hardheid heeft verloren, dat zijn netwerk ook nog ongeschonden overeind staat. Een griezelige gedachte, omdat het de beschaving geen recht doet.

Met: August Diehl, Maximilian Meyer-Bretschneider, Friederike Becht, Burghart Klaussner, Dana Herfurth

FIN - song : Anibal Trollo - Cuando tallan los Recuerdos

Gezien in : Cinema Oostereiland

Riefenstahl - Andreas Veiel

Riefenstahl op IMDb (7,2)
 Riefenstahl op Moviemeter (3,21)

Leni Riefenstahl op Wikipedia

Heb er lang tegenaan gehikt (te lang misschien) maar mijn vrouw overtuigde mij deze documentaire toch te gaan zien. Achteraf gezien gelukkig maar, want de documentaire is behoorlijk sterk. Dat ik er zelf zo tegenop zag, vindt vooral zijn oorsprong in het feit dat ik filmliefhebber ben. Ik heb de trailer vooraf gezien, ik wist dat ik bepaalde delen van deze docu (de filmbeelden vooraf) uit esthetisch oogpunt gewoon mooi zou vinden. En dat is nu precies het lastige: waar precies scheiden de wegen van de waardering voor de kunstenaar en de afkeer voor dit type mensen zich? Met "dit type mensen" bedoel ik dan degenen die bewust een afslag nemen in een richting die alom moreel verafschuwd wordt. Wanneer slaat waardering om in cancellen? Mogelijk hebben meer kijkers naar deze docu met deze vraag geworsteld, mogelijk hebben ze ook in het bekijken ervan de antwoorden al gevonden. 

Want dat is wat deze docu wel degelijk doet: mevrouw Riefenstahl mag nog zo verbaal tegenstribbelen, uit haar eigen archief en uit alle beelden, foto's, brieven en geluidsopnames daarin blijkt dat ze wel degelijk met opgeheven hoofd aan de verkeerde kant van de geschiedenis ging staan. Mijn vrouw heeft enige kennis van de DSM-5 en meende naar iemand met een overduidelijke narcistische persoonlijkheid te hebben zitten kijken. Elke keer die gespeelde boosheid als interviewers in de decennia na de oorlog haar fling met de nazi-kopstukken ter sprake brengen, elke keer weer probeert ze te zeggen dat ze het allemaal voor haar artistieke idealen heeft gedaan, alles per keer door de ondervrager weerlegd met citaten en beelden uit haar eigen archief. Als ze echt alleen met film en fotografie bezig was geweest, dan zou ze niet zo geëngageerd zijn geraakt met Hitler, Speer en Goebbels. Riefenstahl werd oud, heel oud, maar heeft nooit in de juiste bewoordingen berouw getoond. En dat is jammer, want je kunt nooit meer zonder kramp in de maag naar haar - soms echt wel fraaie- beelden kijken.

FIN - song : Freya Arda - The End of Riefenstahl

Gezien in : Cinema Oostereiland

Nr. 24 (aka Number 24 or No.24)- John Andreas Andersen

Nr. 24 op IMDb (7,6)
 Nr. 24 op Moviemeter (3,65)

Beter dan ik houdt mijn vrouw bij wat er zoal aan nieuwe films op Netflix verschijnt, gelukkig tipt ze me daarin ook regelmatig. Zo zaten we dus gisteravond voor deze: een fraai opgebouwd oorlogsdrama dat ook nog eens volledig op waarheid gebaseerd is. Goede spanningsopbouw, integer geacteerd, De moeite waard, derhalve. En mogelijk ook voor u.

De hele aula zit vol, de middelbare scholieren zien de tachtiger Gunnar Sonsteby het podium opklauteren. Een serieuze man, een ingetogen karakter maar een vastberaden uitstraling. Hij komt de leerlingen iets vertellen over de Tweede Wereldoorlig. Gunnar blijkt een overlevende te zijn van een zeer actieve verzetsgroep die zich in Noorwegen teweer stelde tegen de gruwelijke nazi-bezetting.

Gunnar's les gaat over ethiek, over hoe er weliswaar kameraadschappelijk maar toch zo solistisch mogelijk geopereerd moest worden. Dit uiteraard om de kans op doorslaan te vermijden, want uiteraard werden er af en toe leden van de groep gearresteerd, met de vreselijkste gevolgen van dien.  Martelingen zijn het enige middel dat de macht bezig om alsnog de vinger te krijgen achter een groep die ze telkenmale te slim af is. 
Het verhaal wordt linear verteld, met een continue afwisseling tussen de vertellende Gunnar van nu en de activistische Gunnar van toen. Die blijkt tot uitzonderlijke prestaties te zijn gekomen, door zijn slimheid en voorzichtigheid maar vooral ook door zijn totale opoffering voor de goede zaak: pas wanneer hij in een vrij land leeft, zal zijn eigen leven beginnen. Tot die tijd moet hij er alles aan doen om die vrijheid voor zijn land, zijn landgenoten en uiteindelijk ook voor hem te bewerkstelligen.
Het vertellen gaat Gunnar goed af, het gaat echter wringen wanneer hij de vragenronde na afloop van zijn verhaal inzet.

Met: Sjur Vatne Brean, Erik Hivju, Lisa Loven Kongsli, Jaakob Maanung Trulsen

FIN - song : Slowshift ft. SKAAR - Omen

In Liebe, Eure Hilde (aka From Hilde with love) - Andreas Dresen

In Liebe, Eure Hilde op IMDb (7,1)
 In Liebe, Eure Hilde op Moviemeter (3,50)

Wat een geweldig filmjaar was 2024 toch. Op de valreep zag ik deze: een indrukwekkend Tweede Wereldoorlog-drama, op waarheid gebaseerd. Met enige regelmaat moest ik aan het prachtige - alweer bijna 20 jaar oude -drama "Sophie Scholl - Die Letzten Tage" denken. De thematiek is vergelijkbaar, maar waar Sophie Scholl de politieke kant van het verzet tegen de nazi's belichaamde, zien we in "In Liebe, Eure Hilde" veel meer de persoonlijke kant. We worden deelgenoot van de gruwelijke gevolgen die activisme voor de daders kunnen hebben. Ontmenselijking is het middel van de macht om verzet te breken, maar deze film laat vooral ook zien hoe gewone mensen op redelijk eenvoudige wijze tot daadkracht kunnen komen.

Terwijl haar man aan het oostfront vecht, komt Hilde in contact met een studentikoze rebellenclub. De club blijkt niet alleen maar rebels, men zet ook daadwerkelijk stappen om zich te weren tegen het wrede en autoritaire regime dat de nationaal-socialisten op half Europa loslaten. Het zijn kleine stappen, die ze zetten, oorspronkelijk vooral bedoeld om hun vrienden en leeftijdsgenoten in het oosten te steunen. Hilde is hiervoor veel te verlegen, maar ze kijkt vol bewondering naar de schuchtere maar vastberaden Hans Coppi, die een zendapparaat heeft bemachtigd waarmee hij gecodeerde berichten naar het Oosten kan sturen, dit alles om de moraal van hun vrienden hoog te houden: "Weet dat we aan jullie denken, wees voorzichtig en kom alsjeblieft terug", veel meer behelst het verzet niet. Maar hoe miniem ook, ze weten dat voorzichtigheid geboden is omdat de represailles hard zijn. 

De afwezigheid van haar man maakt dat Hilde op een andere wijze naar Hans kijkt dan ze eigenlijk zou mogen. Hans leert haar hoe de telegrafie werkt: omdat ze een vaardig typiste is, leert ze ook snel het morse-alfabet en probeert zo haar steentje bij te dragen. Hans neemt vrijpostig de gelegenheid te baat om Hilde het hof te maken, ze krijgen een verhouding en gaan zelfs trouwen. Tussen de vele wolken schijnt een beetje zon.

Maar het gaat alsnog mis; de groep wordt ontdekt en opgerold. Ze worden gevangen gezet en de dwingende terreur van harde verhoortechnieken en psychologische oorlogsvoering begint. Hilde blijkt zwanger, bevalt in het gevangenisziekenhuis en lijkt zowaar enige privileges te krijgen. Die worden haar echter al snel afgepakt, mede door toedoen van haar norse bewaakster Anneliese. HIlde weet wat haar wacht, ze weet dat haar toekomst gitzwart is maar probeert uit alle macht een toekomst voor haar kind veilig te stellen.

Met : Liv Lisa Fries, Johannes Hegemann, Lisa Wagner, Alexander Scheer, Emma Bading, Sina Martens

FIN - song : Sebastian Krumbiegel - Liebeswalzer

Gezien in : Cinema Oostereiland

The Debt- John Madden

 

The Debt op IMDb (6,8)

The Debt op Moviemeter (3,37)

We hadden er al twee films opzitten gisteren, precies toen deze startte. We besloten hem op opnemen te zetten, omdat eerst nog de fijne quizreeks 2voor12 zijn werk moest doen. Omdat we beiden niet vroeg op hoefden, besloten we deze daarna toch aan te zetten. En oef, wat een sterke film toch. Vooral door de sterrencast maar toch ook wel door het goed meanderende verhaal. Dat zit zo goed in elkaar dat ik bijna vergeten was dat ik de film meer dan een decennium geleden al een keer zag, ik zat er direct weer goed in. 

met: Helen Mirren, Jessica Chastain, Sam Worthington, Ciaran Hinds, Tom Wilkinson, Marton Csokas, Jesper Christensen

Mijn recensie van destijds (12 jaar geleden!) : https://begt.blogspot.com/search?q=the+debt

De Middagvrouw (aka Blind at heart) - Barbara Albert

Die Mittagsfrau op IMDb (6,3)
 Die Mittagsfrau op Moviemeter (2,67)

Deze had ik wegens drukke andere filmwerkzaamheden laten lopen in de periode dat ie in het lokale theater draaide, gisteren hebben we dat via de verhuurservice ingehaald. Zeer wisselende reacties erover vernomen en ik begrijp de beide zijden van de waardering: het spel is niet hoogstaand maar het verhaal wordt wel gaandeweg de film interessanter, waarbij het laatste deel van de boekverfilming zelfs sterk genoemd kan worden. 

De Eerste Wereldoorlog is voorbij, maar de wonden zijn nog lang niet geheeld. Veel familieleden zijn (nog) niet teruggekeerd van het slagveld, ook bij de familie van Helene Wursich heerst nog de hoop dat vader plots weer voor hun neus komt te staan. Voor Helene's moeder komt dat al te laat, zij is volledig doorgedraaid na de mogelijke dood van haar echtgenoot, ze moet worden opgenomen. Helene's zus Martha vat het plan op om het dorp te verlaten en naar het herstellende Berlijn te gaan. Samen met een vriendin trekken ze bij een tante in, maar dat blijkt niet helemaal de juiste ambiance voor de ambitieuze Helene: terwijl haar zuster zich in de roerige feestelijkheden van het interbellum stort (niet voor niets werd dat Babylon Berlin genoemd), zondert Helene zich af van de drank en drugs-feesten. Ze gaat aan het werk bij een apotheek om van daaruit haar opleiding tot arts op te pakken. De poëtische student Karl maakt avances en inderdaad slaat de vonk over: ze verliest haar maagdelijkheid en trekt bij hem in. Langzaam beginnen zich de voortekenen van de volgende oorlog zich te onthullen: Karl komt om bij een demonstratie bij het rijksdag-gebouw, Helene is terug bij af. Nog eenmaal keert ze terug naar haar geboortedorp om aldaar alle documenten die zouden kunnen verwijzen naar haar joodse afkomst te verbranden, een daad waarmee ze zich kortstondig een veiligheid verschaft. Ze gaat weer aan het werk in het ziekenhuis en ontmoet daar de jonge soldaat Wilhelm Schemisch die haar ten huwelijk vraagt. Hij blijkt bereid om Helene aan een nieuwe identiteit te helpen zodat ze geen gevaar loopt bij de opstomende jodenvervolging. Helene staat voor verschrikkelijke keuzes: haar eigen identiteit verhullen, vluchten in een huissloof-huwelijk met een nazi-soldaat, maar dan wel kunnen blijven werken? Overleven of ten onder gaan?

Met : Mala Emde, Max von der Groeben, Thomas Prenn, Liliane Amuat, Laura Louise Garde

Der Staat Gegen Fritz Bauer - Lars Kraume

Der Staat gegen Fritz Bauer op IMDb (7,1)
 Der Staat gegen Fritz Bauer op Moviemeter (3,42)

Door het nemen van een "winter"abonnement op een filmkanaal van de fijne filmstudio Cinéart krijgen we tijdelijk een mooie teeks titels in de aanbieding. Velen heb ik al gezien, maar mijn vrouw kan nog een aardige inhaalslag maken. Gisteren begonnen we met deze, een film waar ik een jaar of 7 a 8 geleden erg van onder de indruk was. 

Opnieuw maakt de film een krachtige en prachtige indruk, dit is wel cinema naar mijn hart: geschiedenis vind ik altijd al boeiend, strijd tegen onrechtvaardigheid is al net zo'n fijn verfilmbaar thema voor mij. En dit is ook nog eens waargebeurd en belicht een echte gamechanger in de wereldgeschiedenis. Kijken dus.

Mijn recensie van destijds: Der staat gegen Fritz Bauer, aldus BEGT in 2016

FIN - song : Julian Maas & Christoph Kaiser- Abspann

Lee - Ellen Kuras

Lee op IMDb (7,0)
 Lee op Moviemeter (3,50)

Enkele jaren geleden las ik dat Kate Winslet de filmrechten op het boek "The Lives of Lee Miller" had gekocht, direct wist ik: dat ga ik willen zien. Immers: historisch drama met de elementen fotografie, oorlog, sterke vrouwen én met Kate Winslet, dat zijn dingen die het bij mij goed doen. En dat bleek ik: al snel zat ik er helemaal in. De sterrencast hielp daarbij.

De film stapt in richting het eind van de jaren 30: de Amerikaanse Lee Miller heeft al een aardig bewogen leven achter de rug als ze met haar artistieke Parijse vriendenkring de dreigende situatie in Europa bespreekt. Na een carrière als fotomodel is Miller aan de andere kant van de camera gaan staan, ze meldt dat ze maar wat graag de spanningen in Frankrijk, Duitsland en Engeland zou willen verbeelden in reportages. Die reportages maakt ze onder andere voor het blad "Vogue", tot dan toe een vrij traditioneel instituut, ze zitten nog helemaal niet te wachten op een vrouw die voor de troepen uitloopt. Miller ontmoet bij de vriendenbijeenkomst de ietwat snobistische galeriehouder Roland Penrose, met wie ze -vrijgevochten als ze is - een relatie begint.

Ze reist hem achterna naar London en dat blijkt een goede keus: wanneer hij door het Britse leger gevraagd wordt om decoratieve oorlogsstukken te ontwerpen (denk: beschilderde houten tanks), weet hij Lee ook binnen te gidsen in legerkringen. Ze mag- nadat ze wat vooroordelen aan legerzijde heeft overwonnen- aan de slag: ze fotografeert de gewonde soldaten in Normandië en maakt er indringende reportages van. Maar ze wil meer: ze wil naar waar de actie is, daar waar de oorlog nog beter voelbaar is. Dat lukt, ze mag naar het front bij St. Omer, alwaar het er heet aan toe gaat. Uiteindelijk weet ze met de troepen mee te reizen die Parijs bevrijden. Ze ontdekt dat de oorlog hevig heeft huisgehouden in haar vriendenkring. Precies daar begint haar echte faam: ze maakt foto's van de gearresteerde nazi's en nazi-collaborateurs, maar het blijft wringen: ze wil onderzoeken waar haar vrienden gebleven zijn. Samen met de Life-fotograaf Davy Scherman trekt ze met een jeep Duitsland in alwaar ze haar schokkende en wereldberoemde beelden schiet van concentratiekampen en het langzaam bevrijde Berlijn.

Wij krijgen dit verhaal in flashbackvorm te zien als de oud geworden Miller op welhaast verbitterde wijze haar geschiedenis vertelt aan een tegenover haar zittende journalist. Een geschiedenis die ze met haar iconische beelden mede heeft geschreven.

Met: Kate Winslet, Andy Samberg, Alexander Skarsgard, Marion Cotillard, Andrea Riseborough, Noémie Merlant, Josh o' Connor

Gezien in : Cinema Oostereiland

Führer und Verführer (aka Goebbels and the Fuhrer/Führer and Seducer)- Joachim Lang

 

Führer und Verführer op IMDb (7,3)

Führer und Verführer op Moviemeter (2,93)

Verschrikkelijk. De mens is verschrikkelijk. Alles voor een beetje macht, we doen het elke keer weer. Ambitie wint het van menselijkheid, doelgerichtheid wint het humaniteit. Ik kwam droef uit de zaal vandaan. Natuurlijk wist ik waar de film over zou gaan, natuurlijk wist ik dat we naar de zwartste bladzijde uit de geschiedenis gingen kijken, maar er waren twee dingen die me gruwelijk beangstigden. Ten tweede was dat het gebruik van originele footage: beelden die je in varianten wel eens voorbij hebt zien komen maar die nu zo vakkundig in de tijdlijn van de film zijn geplaatst dat het effect ervan vele malen harden binnen komt. Dat ten tweede. Ten eerste namelijk een veel belangrijker ongemakkelijk gevoel dat de film bij me opriep: wapens zijn er in soorten en maten, technologie maakt ze immer verwoestender en verschrikkelijker. Maar het verschrikkelijkste wapen van allemaal, dat heeft iedereen tot zijn beschikking. Propaganda. Het is het instrument om de wandaden te legitimeren, maar het is vooral ook het instrument om volgelingen en begrip mee te creëren en te overtuigen. Kijk naar Rusland, kijk naar Israël, kijk naar Trump: gewoon overal om je heen worden de lessen van Joseph Goebbels gevolgd. 

Joseph Goebbels kickt er op: hij maakt deel van de intieme kring van adviseurs van Adolf Hitler, de man die hij een genie noemt en die hij simpelweg aanbidt. Sterker nog: die hij in zijn leven belangrijker vindt dan zijn vrouw en zijn grote gezin. Goebbels is ambitieus en wil een stoel dichterbij de Führer veroveren. Hij verwaarloost liever zijn gezin, hij staat oogluikend toe dat zijn vrouw zich voor een klein beetje liefde en genegenheid tot anderen wendt, hij kiest voor een verstandshuwelijk. 
Terwijl de moordmachine van de nazi's steeds verder op stoom komt, wordt het verhaal daarmee steeds belangrijker. Goebbels mag geen zwakte tonen, hij moet het Duitse volk overtuigen dat straffe taal niet langer volstaat, het Duitse volk moet ten oorlog. Het is aan Goebbels om die griezelige boodschap overtuigend te verspreiden, het volk te masseren voor de gruwelijkste misdaad uit de geschiedenis. Hitler eist van Goebbels dat hij zijn huwelijk op orde krijgt, al is het maar voor de buitenwereld: hij moet de Arische waarden die hij steeds verkondigt uiteraard zelf als allereerste uitstralen. 
Goebbels moet zijn maitresses vaarwel zeggen en pakt -extra verbitterd hierom- zijn werk nog gedegener aan dan ie al deed: de taal wordt harder, de leugens worden grover en de daden... oh oh oh de daden, ze worden onmenselijker en destructiever. Dat de mensheid deze gruwelijke haat heeft overleefd is een wonder, dat ze zich niet beter voorbereidt op herhalingen is net zo wonderlijk. Het maakt bang.

Met: Robert Stadtlober, Fritz Karl, Franziska Weisz

Gezien in : Cinema Oostereiland