Billy Idol should be dead - Jonas Akerlund

Billy Idol should be dead op IMDb (7,4)
 Billy Idol should be dead op Moviemeter (3,44)

Billy Idol should be dead op Melkweg Doc

Dacht ik vroeger altijd dat Billy Idol een forse poseur was met een aantal zeer sterke songs, blijkt nu - na het zien van deze documentaire - dat Billy Idol gewoon een forse poseur is met een aantal zéér sterke songs. Want ja, de conclusie mag wel zijn dat heel veel van de buitenkant van de mooie jongen die punker speelde tot zijn rol behoorde. Het was lastig om een geloofwaardige punker in hem te zien a la Johnny Rotten  of Charlie Harper. Zijn looks waren net effe te goed, zijn bekkentrekken was net iets te gemaakt: het leek allemaal nét niet. Terwijl Idol echt wel een van de archetypische kenmerken van de ware punk bezat: hij was tegendraads en dwars en wilde zich niet gedragen binnen de verwachtingspatronen van de burgerlijke maatschappij.

Die houding bracht William Broad (ja, ook punkers hebben gewoon een civiele naam) al vroeg in conflict met zijn starre vader. William kleurde niet binnen de lijntjes, verbrak het contact met zijn vader en zag in de dan opkomende punkscene in London een geweldige uitlaatklep. Hij stapte in de band Chelsea, begon met maten een punkrockkelderclub van waaruit vervolgens Generation X ontstond. Die maakten lawaai, maar maakten ook naam: al snel werd duidelijk dat Broad (die inmiddels een alias had gevonden en zichzelf daarmee tot idool verhief) een magnetische kracht had: zijn knappe koppie, zijn stoere blikken met scheefgetrokken mond, zijn geheven vuist en zijn lederen verpakking maakten samen dat hij opviel. Gen X werd groter maar zakte uiteindelijk als een soufflé weer in, Idol brak uit de  scene en verhuisde zichzelf naar de VS. 

Naast de verlokkingen van de artiestenwereld (waar Idol op geen enkele manier tegen bestand was en die hem bijna het leven kostten) was Amerika voor hem tamelijk ideaal. Immers, veel minder nuchter dan de Europeanen, knappe smoeltjes doen het goed in de media dus Idol werd er al gauw een posterboy waarvan weinigen de lege huls zagen. Maar zoals vaker in de geschiedenis is momentum belangrijk: in 1981, richting dieptepunt van Idol's strijd tegen de drugs, kwam daar opeens Music Television. 24 uur per dag muziek én beeld: ideaal voor Billy om zich te profileren. Dankzij MTV kwamen er hits, er kwamen megahits, er kwamen filmrollen en andere schijnwerpers. Idol was daar waar hij wilde zijn: middenin beeld. Wij weten nu - doordat hij nog leeft- dat hij uiteindelijk de strijd tegen drugs- en seksverslaving gewonnen heeft, dat ie een markante doch lieve opa is. Het is een wonder dat hij overleefde, hij zou eigenlijk dood moeten zijn geweest. Heerlijke documentaire.

FIN - song : Billy Idol - Dying to live

We are Twisted Fucking Sister! - Andrew Horn

We are Twisted F***ing Sister op IMDb (7,1)
 We are Twisted Fucking Sister! op Moviemeter (3,19)

We are Twisted Fucking Sister! op Wikipedia

Normaal gesproken zou deze documentaire (rise & fall van een hardrockband) geruisloos aan mij voorbij zijn gegaan als niet ooit een keer onze wegen elkaar gekruist zouden hebben. Puur toeval, we gaan terug naar 1982. Begtje (toen nog he, inmiddels gewoon Begt) was met een trio collega's (waaronder zijn geliefde broer) voor een Viva-reisje naar London getrokken: we werkten allen op een of andere manier voor dat tijdschrift en konden goedkoop gebruik maken van de lezersaanbieding). We deden wat toeristische sightseeing, bezochten de hipste discotheek van dat moment en gingen - op mijn aandringen- ook naar het Paradiso Overzee. Net als de legendarische Amsterdamse poptempel stond The Marquee hoog op het lijstje van muziekliefhebbers en bands. Wat er die avond speelde, wisten we niet. Totdat we de hoek om draaiden en midden tussen de spijkerjassies met patches en ijzerwerk stonden. Het werd metal, zoveel was duidelijk. Maar wat? Nou, het werd een avondje krachttermen met bovenstaande motherfuckers. Overleefd, we zijn weer thuisgekomen en twee van ons kunnen nu - bijna 45 jaar later- gewoon in een docu nazien waar we toen eigenlijk naar gekeken hebben. 

Toen wij ze in 1982 live aanschouwden, had de band er al een tienjarige weg op zitten. Een lijdensweg zou je bijna zeggen: begonnen als glamrockact die zich vereenzelvigde met werk van David Bowie, Marc Bolan en Velvet Underground, was men sinds de komst van de ambitieuze blaaskaak Dee Snider een andere kant op gegaan: Snider kickte op ophef, liet de band zich afficheren als kruisridders tegen de disco, liet zijn partner de bandleden overhalen zich in drag te kleden en make-up te gaan dragen terwijl ze ondertussen de nodige heiligschennis en opschepperij de zaal in slingerden. 

De documentaire vertelt ons dat de band het altijd goed gedaan heeft bij het publiek, maar dat de zoektocht naar platencontract en commercieel succes er een van "12 ambachten, 13 ongelukken" was. En toch is het niet zomaar dat kleine Begt ze opeens in London kon zien: kleine stapjes, kleine succesjes maar hey.."We are Fucking Twisted Sister!"

FIN - song : Twisted Sister - We will never grow up

The Desert of the Real - Luuk Bouwman

The Desert of the Real op IMDb (8,5)
 The Desert of the Real op Moviemeter (3,71)

The Desert of the Real op IDFA

Daar ik vroeger in het documentaire-programmagroepje van ons filmtheater zat, houd ik altijd een speciaal plekje vrij in mijn hart voor deze interessante filmvorm. Dat de zaal dus op een zondagmiddag best goed gevuld zat, deed me goed. Vermoedelijk waren veel mensen in de zaal op een of andere manier betrokken bij het onderwerp, mijn vrouw zat in ieder geval middenin haar vakgebied. "The Desert of the Real" is een testimonial-docu over mensen die met psychoses te maken hebben gekregen. Ook voor mij als leek interessant: ik ken natuurlijk niet de medische kant van deze aandoening, maar ik ken wel vrienden en bekenden die er mee te maken hebben gehad, daarnaast krijg ik af en toe via mijn vrouw wel een en ander mee over deze bijzondere kant van de medische wereld. 

Wat DOTR in ieder geval zeer interessant maakt, is dat meerdere van de gevolgde verhaallijnen worden verteld door mensen die op een of andere manier al in "het vak" werkzaam waren: een psycholoog, een psychiatrisch verpleegkundige, een filosoof. Het maakt hun analyse achteraf zeer invoelbaar: ze verklaren zich zowel "van binnen" als "van buiten" bekend met psychoses. Het maakt de verhalen een stuk realistischer (en verklaarbaarder): als je al op een afwijkende manier over het leven en over gedrag nadenkt, vind je het helemaal niet raar als mensen opeens denken dat niet zij, maar dat de hele wereld "gek is", dat eigenlijk de "normale mensen" aan de medicatie moeten. Als kijker naar deze docu werkte dat verfrissend: de kunstenaar heeft al een andere blik op hoe de wereld werkt, dus is die scheidslijn misschien dun om net over dat randje te geraken. De student die in de ban van de teksten van de liederen van Mahler geraakt, hoeft na een lang proces nog maar een kleine stap te maken om die liederen zelf te zingen, gelouterd en wel én met begrip voor hoe hij er eerder tegenaan keek.
Aandoenlijke verhalen, begrijpelijke verhalen, schokkende verhalen: eigenlijk is niets gek, eigenlijk is niemand gek. We zijn allemaal kandidaat, alleen overkomt het niet iedereen.
En: mocht u de documentaire gaan zien, dan zult u nooit meer normaal naar "Het Smurfenlied" van Vader Abraham kunnen luisteren. 

Gezien in : Cinema Oostereiland

FIN - song : Donna Summer- State of independence

The Gullspang Miracle (aka Miraklet i Gullspang) - Maria Fredriksson

The Gullspang Miracle op IMDb (6,9)
 The Gullspang Miracle op Moviemeter (3,21)

The Gullspang Miracle op Wikipedia

Een documentaire die destijds in de filmpers aardig wat stof deed opwaaien. Maar ik was niet overtuigd, ik ben hem niet gaan kijken in de filmzaal. Toen ie anderhalf jaar later op tv werd uitgezonden, nam ik hem wel op. Er ging vervolgens weer bijna een jaar overheen voordat ik hem aantikte. Wat zegt dat allemaal? Voor mij is het een indicatie dat ik twijfel: we wéten dat het een verfilming achteraf is van een documentaire-verhaal maar ik worstel met hoe deze film te interpreteren. Mij bekroop teveel het gevoel van een gedramatiseerd verhaal, waardoor het meer film dan documentaire werd. Dat doet niets af aan de spraakmakendheid van het plot zelf: áls, ik zeg ALS, dit waargebeurd is, is het een bizarre geschiedenis. We gaan naar Scandinavië, om te beginnen naar Zweden.

De zussen May en Kari dragen leed en geheimen met zich mee, dat zien we vrij snel. Familiegeheimen met name. We lichten een tipje van de sluier op als ze gaan kijken voor een huisje in het Zweedse plaatsje Gullspang. Het huis an sich is niets bijzonders, maar de verkoopster van de woning, de gereserveerde Olaug, komt ze uitermate bekend voor: wat lijkt deze vrouw op hun omgekomen zus Astrid! 

De zussen praten na, kopen de woning en zoeken daarna - op zoek naar verklaringen- contact met Olaug. Zoveel overeenkomsten zien ze, maar die blijken voornamelijk uiterlijk te zijn. Verschillen zijn er minstens zo veel: religieus vs atheïstisch, intellectueel versus kleinburgerlijkheid, warme openheid versus karakterologische geslotenheid. We komen in een nature vs nurture-verhaal waarbij zelfs DNA-tests niet de gewenste opheldering brengen. De grote vraag blijkt óf men eigenlijk wel nader tot elkaar wil komen. 

FIN - song : Nidarosdomens Guttekor- Alltid freidig Nar du gar

McCartney: The hunt for the lost bass - Arthur Cary

McCartney: The hunt for the lost bass op IMDb (7,2)
 McCartney: The hunt for the lost bass op Moviemeter (3,20)

Paul McCartney en de vermiste bas op NPO Doc

Artiesten onthoud je. Liedjes en albums onthoud je. Mogelijk onthoud je zelfs bepaalde concerten. Die herinneringen zijn dierbaar en gaan vaak je leven lang mee. Dit geldt in veel mindere mate voor muziekinstrumenten. Eigenlijk verdienen die pas hun meerwaarde als men weet wie de bespeler was van dat instrument. Want als die bespeler toevallig Paul McCartney heet, dan wil iedereen er wel iets van weten. Dan gaan er deuren open en begint de oral history.

 

Deze docu beschrijft het dramatische verhaal van zo'n muziekinstrument: de zoektocht naar de originele Hofner-bas waarop Macca zoveel van zijn liedjes speelde en waar hij zovele concerten mee gaf. McCartney had het instrument laten maken tijdens hun periode in Hamburg: the Beatles waren daar de vaste bespeler van een van de club en tijdens dat strakke speelschema besloot hij dat het tijd werd voor een gepersonaliseerd instrument. De kleine bas moest makkelijk te bespelen zijn, moest licht draagbaar zijn, you get the picture. 

                                                    

Na het verscheiden van de belangrijkste band aller tijden pakt McCartney de draad van het spelen weer op als hij de band Wings opzet. Maar dan: plots wordt de vrachtwagen met spullen leeggeroofd in een Liverpoolse wijk. McCartney schaft zich een nieuwe Hofner aan, maar de hunkering naar het origineel blijft. En niet alleen bij hem: muziekliefhebbers, instrumentmakers, detectives, fans. Velen storten zich in een decennia durende zoektocht.

                                          

FIN - song : Beatles- Get Back

Een vrouw als Monique - Claire Pijman

Een vrouw als Monique op IMDb (6,5)
 Een vrouw als Monique op Moviemeter (2,95)

Een vrouw als Monique op NPO Doc

Wat mij betreft een beetje een gekunstelde constructie, maar het had wel een aantal leuke effecten op mij. Of dit een film mag heten, weet ik niet: feit is wel dat het een gescript verhaal is. Of het een documentaire betreft, weet ik ook niet: daarvoor zit er net iets te veel fictie in het geheel. Hoe het ook zij, het deed mij beseffen dat Monique van der Ven een groot - lees: héél groot- actrice is. Wát een oeuvre (en wat heb ik er daar veel van gezien, dat ook). Het maakt dit docudrama op een of andere manier wel interessant, het is een soort hommage aan een topactrice die herhaaldelijk laat blijken ook maar een mens te zijn. 

Onze hoofdpersoon Monique heeft zich teruggetrokken in een vakantiehuisje om daar een nieuwe rol in te studeren. Een rol ja, want ze is actrice. En een goede ook. En een beroemde ook. Terwijl ze even buiten zit voor een kleine pauze wordt er op de poort geklopt. Een verdwaalde fietser vraagt of ie even bij haar mag bellen om een reparateur te contacten: fiets kaduuk, geen reparateur in de buurt dus hij zal moeten overnachten. 

Al snel komt hij erachter dat zij een groot actrice is. Omdat hijzelf ook de eerste stappen heeft gezet op dat pad luistert hij gretig naar haar verhalen. Verhalen die lessen worden, verhalen die ervaringen worden. Samen gaan ze door fotoboeken vol herinneringen, samen lopen ze door het imposante oeuvre van deze sympathieke vrouw. Lief, leed, humor, seks, ouderdom: alles komt ter sprake.

Met: Monique van der Ven, Joes Brauers

Taylor - Susannah Price & Henry Singer

                                           
Taylor op IMDb (6,2)
 Taylor op Moviemeter (2,96)
Taylor op NPO Start 

Zowel als miniserie als documentaire, volgens verschillende bronnen. Op basis van het laatste label bekeek ik hem, op basis daarvan komt ie ook hier terecht. Dat vindt vooral zijn oorsprong in het feit dat ik eerder deze week de hagiografische film over Michael Jackson bekeek, daar kon er wel eentje achteraan die dan meer over een held van deze tijd gaat. Het is nog te vroeg voor een biopic, gelukkig maar, dus komt deze documentarische vorm beter van pas. 

Bij Taylor Swift openbaart zich bij mij een bijzonder fenomeen: ik waardeer haar mateloos om haar opstelling in het publieke debat en in de media, maar ik kan eigenlijk amper een liedje van haar opnoemen. Vooralsnog kom ik niet verder dan haar samenwerkingen met mijn helden van The National én mijn vrouw heeft onlangs een vinylversie van haar album "Folklore" aangeschaft, maar meezingen lukt nog niet echt. Haar eigen liedjes doen mij niet zo heel veel, maar gewaardeerde muziekvrienden van mij lopen met haar weg, bezochten zelfs haar concert dus ik kan niet ontkennen dat er iets van waarde in haar werk zit.                                                                                                                              

De documentaire "Taylor" laat de rise, de fall en de tweede rise zien van een maniakale wereldster die haar leven in dienst heeft gesteld van showbizzsucces. Reeds als jong meisje drong ze zichzelf op, ze moest en zou in die schijnwerpers. Dat hele pad kwam er dan ook: zelfgeschreven liedjes die werden opgepikt door zich aangesproken voelende meisjes. Vervolgens enthousiaste producers en platenbazen, vervolgens de wereldpodia en dan...de peilloze diepten. Door een ruzie met mafklapper Kanye West komt Swift in een putdiep dal te zitten. Bedreigingen, naargeestige media-aandacht en dergelijke. Alles loopt mis. Nou, alles? Nee hoor, haar fans, de Swifties, blijven haar trouw en zien haar op een vrouwhaftige wijze een comeback maken. Swift is sterk, neemt sindsdien stelling en boort een heel nieuwe bron van waarderende mensen aan. Daaronder ik dus: ik ben geen Swiftie, maar ik zie wel wat ze toevoegt aan de verdorven muziekwereld.

FIN - song : Taylor Swift - You're on your own, kid

I was a teenage Sex Pistol - Nick Mead/ Andre Relis

I was a teenage Sex Pistol op IMDb (7,5)
 I was a teenage Sex Pistol op Moviemeter (3,67)

I was a teenage Sex Pistol op Wikipedia

"Bert is a truly fanatic Sex Pistols-fan", zo concludeerde meneer Veken, mijn toenmalige leraar Engels, toen ik in de klas een button op het neusvleugeltje van mijn bril bevestigd had. Wist ik veel, jochie van 16 en onder de indruk van de poses die de onruststokers uit Engeland aannamen. Uiteraard kocht ik de plaat (iets wat ik later nog een keer herhaald heb toen ik mijn "second life of vinyl" startte). Punk heeft me veel gebracht: uiteraard de muziek, maar ook vele vrienden en prachtige concerten. Niet dat ik er zelf volgens de geldende moderituelen bij liep, maar de attitude en de energie deden mij goed. Ik ging er hard op, zo gezegd. Niet verwonderlijk dan ook dat ik gisteren bij het betreden van de filmzaal al enkele oude bekenden tegenkwam, allemaal klaar voor een paar uurtjes nostalgie.

Het o zo brave Nederland deed het op dat moment nog met Spargo en Vader Abrahams Mieke toen in Engeland al het spel op de wagen ging: de rigoureuze politiek van Margret Thatcher, de nakende werkloosheid en de aanhoudende impact van de koude oorlog maakten dat een hele generatie opgroeide met de gedachte dat er voor hen geen toekomst was. Die gevoelens moesten eruit, de tijdgeest nodigde als het ware de kantelingen uit. Twee mensen in London voelden dat heel goed aan: modeontwerpster Vivienne Westwood en vooral haar "zakenpartner" Malcolm McLaren wisten heel goed wat ze moesten doen om een subcultuurtje op te richten. Hun kledingwinkel werd van naam veranderd in "Sex", winkelbediende Glen Matlock knutselde eigenhandig de gevelversiering in elkaar. De gevolgen zouden immens zijn.

Randfiguren voelden zich aangetrokken tot deze plek, Matlock had al snel door dat er met een paar bezoekers best een bandje op te zetten viel. Allemaal gespeend van muzikale kunde (nou: niet allemaal, want Matlock kon echt wel georkestreerde klanken uit zijn bas krijgen) clusterden ze zichzelf tot een rebels team. Een oefenruimte in, op advies van McLaren kwam er zelfs een zanger bij. Deze John Lydon bleek de katalysator te zijn voor een aantal jaren ophef. The Sex Pistols ontstonden met een knal, overrompelden radiostations, vernielden podia en zalen en - dat vooral - ontregelden de media met hun destijds spraakmakende vloeken en een totaal gebrek aan ontzag voor het establishment. Optredens, een tour en uiteindelijk bijna een plaat. Nou ja, die plaat kwam er wel maar Matlock maakte het niet meer mee. Niet als bandlid tenminste, hij werd er op vakkundige wijze uitgewerkt door McLaren en de inmiddels tot Johnny Rotten omgedoopte Lydon. Matlock was de muzikant van de club, maar niet zo punk qua uitstraling als John Simon Ritchie, die onder de geuzennaam Sid Vicious zijn vervanger werd op de basgitaar. Achteraf beschouwt Matlock het als een zegen, hij kan het immers allemaal navertellen. Iets wat hij in deze heerlijk onderhoudende documentaire dan ook met verve doet.

Gezien in : Cinema Oostereiland
FIN - song : Sex Pistols- Pretty Vacant (live in Stockholm)

Rowwen Héze: Blieve Loepe - Ruud Lenssen

Rowwen Héze: Blieve Loepe op IMDb (7,5)
 Rowwen Héze- Blieve Loepe op Moviemeter (3,75)

Ik ben niet de grootste pleitbezorger van hun muziek, maar sympathie voor de band kan ik wel degelijk opbrengen. Dat komt mogelijk met name door het charisma van voorman Jack Poels, in wie we het type "gekwelde kunstenaar" zien die in het dagelijks leven misschien moeilijk met zijn gevoelens te koop loopt maar die alles eruit gooit zodra ie die gevoelens in liedteksten vormgeeft. Dat mag ik graag zien: mensen met een poëtische inslag voor wie niet alles in het leven even zeker is, voor wie echt niet alles vaststaat.

In deze documentaire volgen we de band aan de vooravond van het grote Slotconcert dat ze in een voor hen speciaal jaar gaan geven: ze bestaan 40 jaar inmiddels, het jongensachtige is er inmuddels van af omdat het stijgen van de leeftijd nu eenmaal andere verantwoordelijkheden en dito problemen met zich mee brengt. 
We leren dat de band niet altijd even harmonieus (pun intended) met elkaar is omgegaan, dat elk van de leden zijn stapeltje persoonlijk leed heeft te verwerken en hoe zich dat uit in de tóch onvoorwaardelijke liefde die er voor hun bloedeigen Rowwen Héze bestaat. Op en top Limburgs, op en top volks en dat blijkt een bewuste keuze: het houdt de heren met beide benen op de grond en plaatst ze - ook na zoveel jaren - nog midden in de maatschappij. Poels sprokkelt de teksten en onderwerpen bij elkaar, multi-instrumentalist Tren van Enckevort zorgt dat dit "in noten gegoten" wordt. Een geoliede machine, zo lijkt het. Maar wij weten nu beter.

FIN - song : Rowwen Héze - Breef an Thoes (finale)

Record on: New Order - Power, corruption & lies - David Barnard

Record on: New Order- Power Corruption & Lies op IMDb (7,3)
Power, Corruption & Lies op Wikipedia
 
Door een muziekvriend gewezen op deze documentaire, die via NPO Start te zien is. Hij wist dat ik een bijzondere aandacht heb voor deze band, die op zijn beurt dan weer voortkomt uit mijn favoriete band ever. Twee platen slechts, het oeuvre van Joy Division, maar het bleek een erfenis voor de eeuwigheid.

Deze documentaire belicht de verwording van de drie overgebleven muzikanten van JD ná de zelf gekozen dood van hun zanger Ian Curtis. Op de rand van doorbraak middels een tour door Amerika hield de zanger het niet langer: zijn epileptische aanvallen beperkten hem, daarnaast was de teloorgang van zijn relatie en daarmee de zorgen over zijn jonge kind een hinderpaal in de zoektocht naar geluk. De drie achterblijvers starten New Order, een band die aanvankelijk nog in het verdoemde idioom van de no-future-generatie bleef maar die al snel evolueerde naar een experimentele sound waarbij dansritmes werden toegevoegd en waarbij vooral elektronica en computers als middel dienden om afwijkende sounds te creëren. Nog immer is hun "Blue Monday" de best verkochte 12inch ooit. 

De muzikanten leggen uit hoezeer de oorspronkelijke band hun muzikale carriere beïnvloedde, maar vooral hoe ze door eigenwijsheid en soms zelfs een anarchistische aanpak wel overeind bleven in een steeds commerciëler wordende muziekwereld. 
Echt een docu voor de liefhebber, maar ook voor mensen die willen weten wat de invloed is van verlies op menselijke creativiteit. Boeiend!

FIN - song : New Order- Leave me alone

The Voice Of Hind Rajaab (aka Sawt Hind Rajab) - Kaouthar Ben Hania

The Voice Of Hind Rajab op IMDb (8,5)
 The Voice of Hind Rajab op Moviemeter (3,25)

The Voice of Hind Rajaab op Wikipedia

De zaalwacht stak haar armen naar me uit toen ik de zaal verliet: ik moet er totaal ontredderd uit hebben gezien met die natte wangen en een blik van beurtelings peilloos verdriet en kokende woede. Blijkbaar was ik er niet sterk genoeg voor (deze documentaire komt keihard binnen) maar ik móést hem zien, ik móést ondergaan hoe inzichtelijk wordt gemaakt dat het Gazaanse volk in het bijzonder en de Palestijnen in het algemeen reddeloos verloren zijn. Omdat ze in de steek worden gelaten, omdat de onderdrukking overduidelijk bewust is. U gaat de komende jaren geen sterrkere documentaire kunnen bekijken, deze maakt een hele reeks verhalen over het mislukte Midden-Oosten overbodig.

Een meldkamer op de Westoever vangt ook de inkomende berichten van de genadeloos afgegrendelde Gazastrook op. De Rode Halve Maan (zeg maar Rode Kruis) bemant een totaal overwerkte post: te veel berichten, te weinig helpend vermogen maar men doet wat men kan. Het kan blijkbaar nog erger want daar is die middag plots het telefoontje van een klein meisje. Zij vraagt met dat belletje om hulp, iemand moet haar komen halen: de tanks staan naast haar, ze zit vast in de auto terwijl alle andere inzittenden (allemaal familieleden) slapen. Slapen, dat is de term die Hind Rajab er aan geeft. De meldkamer-mensen weten dan al dat die mensen genadeloos zijn beschoten door Israëlische krachten.

Het scherm geeft  aan dat er op slechts 8 minuten afstand een ambulance gereed staat, die zou er snel heen gedirigeerd kunnen worden. Alleen nog even toestemming vragen van de bezettingsautoriteit.
Wat volgt is een griezelige opeenhoping van hulpvaardigheid, angst, onmacht, woede en inlevend vermogen: aan de hand van de opgenomen gesprekken van dit waargebeurde verhaal wordt gereconstrueerd hoe onze samenleving tot stilstand is gekomen: hoe zijn we zo onmenselijk geworden, hoe kunnen we zo hartverscheurend gemeen en misdadig worden? Het maakt woedend, wat zeg ik: WOEDEND! Krachttermen passen hier niet, louter verdrietige en woordenloze WOEDE. Duizenden jaren beschaving, in korte tijd naar de klote geholpen.

Gezien in : Cinema Oostereiland

Mr. Nobody against Putin - David Borenstein/ Pavel Talankin

Mr. Nobody against Putin op IMDb (7,6)
 Mr. Nobody against Putin op Moviemeter (3,68)

Mr. Nobody against Putin op Wikipedia

Net gisteren werd bekend dat deze documentaire een Oscarnominatie in de wacht heeft gesleept. In de avond hebben we ervaren hoe terecht dit is. Zelf de oorlog met grote interesse en betrokkenheid gevolgd (wegens werkzaamheden bij het Oekraïne-project van Vluchtelingenwerk Nederland heb ik vele indrukwekkende en veerkrachtige verhalen vernomen), maar het blijkt van het grootste belang om ook verdieping te vinden in wat er in het oorlogvoerende land zelf gebeurt. Dat kan nauwelijks méér illustratief gebeuren dan wat u in deze documentaire te zien krijgt.

Ook vóór de oorlog in Oekraïne was Rusland al een land van protserige heldhaftigheid, ook vóór 2022 schermde het land al met een glorieus verleden en een stralende toekomst. Dat bleek in de praktijk wel mee te vallen: ongezonde woonsteden, gebrek aan toekomstperspectief bij jongeren, achtergestelde plattelandsgebieden vol met grauwe industrie. (zodat u het plaatje even voor u ziet op het moment dat wij het verhaal instappen). De jonge Pavel Talankin, een sociaal buitenbeentje, heeft een bijzondere baan; hij is "videograaf" op de school van Karabasj, de man die op beeld vastlegt wat de school waar hij werkt allemaal voor projecten en evenementen organiseert. Veel van die projecten dienen "the glorious nation of motherland Russia" te bezingen. Talankin filmt en bouwt een speciale band op met de schoolkinderen: bij hem kunnen ze zich creatief uiten, bij hem kunnen ze af en toe even een droomwereld induiken, bij hem kunnen ze even ontsnappen aan de harde en grauwe realiteit.

Alles verandert na de inval in Oekraïne. Het regime vaardigt opdrachten uit om lessen te wijden aan de militaire successen, de eenheid van het land en de glorie van de Putinisten dient te worden uitgedragen. Angstvallig gaan de mensen erin mee, maar niet Talankin. Die schiet weliswaar zijn beelden, maar bouwt langzaam zijn verzet op. Het feit dat u deze beelden kunt zien, is te danken aan een levensgevaarlijke vorm van verzet: kijk mee, huiver mee, oordeel mee.

It's never over, Jeff Buckley - Amy Berg

It's never over, Jeff Buckley op IMDb (7,7)
 It's never over, Jeff Buckley op Moviemeter (3,67)

It's never over, Jeff Buckley op Wikipedia

Toevallig de derde muziekdocumentaire achtereen op dit blog, maar dit was er echt een waar we al lang naar uit zaten te kijken. Dat werd beloond, want wat zagen wij gisteren in de zaal een schitterende docu, eentje die zich liet lezen als een film. Dat zegt voldoende over de dramatiek die het leven van de jong overleden zanger doorspekte. Bij thuiskomst nog maar weer even die fenomenale plaat "Grace" opgezet, dat hielp bij het napraten, ook met onze logée die de docu toevallig dit weekend bekeek.

Hij werd al onder een slecht gesternte geboren: al voor zijn geboorte waren zijn moeder en zijn vader geen stelletje meer. VaderTim  Buckley was een rondreizend muzikant, een bon vivant, die de verantwoordelijkheid van het opvoeden van een kind helemaal niet aan kon. Dat werd overigens vollédig gecompeneerd door Jeff's moeder, die hem tot aan het einde toe koesterde en verwende. Ze keek dan ook enigszins fronsend toen zoonlief liet blijken toch voor een deel hetzelfde pad te willen gaan lopen als zijn aan een overdosis overleden vader. Maar Jeff bleek als muzikant geboren te zijn: hij bekwaamde zich in virtuoos gitaarspel maar vooral in een zangsouplesse die 4 octaven besloeg: ze bleken de juiste fundamenten te vormen voor de gekwelde kunstwerken die Jeff zou brouwen: zijn liedjes dropen van de pijnlijke romantiek, zijn gitaarspel joeg stormen na en zijn zang, ach, zijn zang, die ging op onnavolgbare wijze alle kanten op. Fluisterend, grommend, gillend: Buckley joeg zijn demonen naar buiten terwijl hij tegelijkertijd aan alle kanten liet blijken op zoek te zijn naar eeuwigdurende liefde en romantiek. Het bleek een cocktail voor een giftig leven: was zijn muzikale succes voldoende om zijn onrust te dempen?

Gezien in : Cinema Oostereiland
FIN - song : Jeff Buckley- Lover, you should've come over

FIN - song : Jeff Buckley- Vancouver

Freddie Mercury : The Final Act - James Rogan

Freddie Mercury: The Final Act op IMDb (7,8)
 Freddie Mercury- The Final Act op Moviemeter (3,78)

Freddie Mercury: The Final Act op Wikipedia

Tweede muziekdocumentaire die ik die avond bekeek, was deze uit de reeks "The Final Act". Deze over de Queen-zanger werd enkele weken geleden uitgezonden, van de week was de beurt aan die over David Bowie (laterrr!). De reeks behandelt niet een rise & fall, nee: het behandelt eigenlijk louter het laatste bedrijf van de immense carrière van de hoofdpersoon. 

Zijn bandleden zeggen het anders dan veel van hun fans. Brian May en Roger Taylor zeggen dat Frederick Bulsara (zoals Freddie Mercury in het echt heette) wel degelijk open was over zijn homoseksualiteit. Managers en platenbazen wilden dat 's mans handel en wandel de platenverkoop van Queen niet nadelig zou beïnvloeden, maar Mercury bleek er te flamboyant voor: zijn hele leven zocht hij naar 'Somebody to love", maar dat bleek hij niet in zijn huwelijk te vinden maar daarbuiten. Mercury had de pech dat hij leefde in het gruwelijke aids-tijdperk: de vernietigende bloedziekte die in de jaren 80 keihard toesloeg onder promiscue mensen. Hoewel onderbelicht bleef dat het ook onder heteroseksuele mensen voorkwam, kreeg de ziekte een 'gay disease' stempel. De griezelige pers dook er bovenop: carrières werden kapotgeschreven, reputaties werden ondermijnd. 
Gelukkig blijkt uit de documentaire dat de slachtoffers in nood hun vrienden leerden kennen: Mercury's zus, zijn verzorger, enkele vrienden maar vooral zijn bandleden doen een warmhartig pleidooi om de mens achter de zieke te blijven zien. Het levert hartverwarmende beelden op.

Hung up on a dream: The Zombies Documentary - Robert Schwarzmann

Hung up on a dream op IMDb (8,0)
 Hung up on a dream op Moviemeter (3,64)

Hung up on a dream op Wikipedia

Wat een heerlijke documentaire is dit, zeg, Zanger Colin Blunstone kan sowieso al niet veel fout bij mij doen (zag hem meerdere keren live: een enorm aimabele vent met een nog steeds schitterende stem), in deze docu blijkt opnieuw wat een warmvoelend mens hij is. Dat blijkt overigens ook voor zijn kompanen te gelden. Een reis door de tijd.

De fundamenten van de band werden - in mijn geboortejaar- gelegd door toetsenist Rod Argent en gitarist Paul Atkinson, zoals zoveel muzikanten destijds begonnen ze in fanfares en kerkkoren. Aanvankelijk zou Argent de zanger van het clubje worden, maar toen Colin Blunstone een matig gitarist maar een begenadigd vocalist bleek verhingen ze de bordjes. Covertjes spelen, ze deden het zo goed dat ze aansloegen en airplay kregen. Op een of andere manier kregen ze contacten in de VS waarop ze in konden stappen op een aantal rondreizende muziekrevues. Het legde banden voor de eeuwigheid. 
Na enkele jaren kwamen dan toch de spaarzame hits: eerst het spannende "She's not there" , later het eigenwijze "Time of the season". Beiden groeiden uit tot klassiekers die de band 60 jaar na dato (!!) zelfs tot de Rock n Roll Hall of Fame zou brengen. 
Waar de documentaire in excelleert, is de verbeelding van de tijdloze vriendschap die de bandleden met elkaar hadden; ondanks een 'mislukte' carrière (de band ging uit elkaar voordat het succes kwam, omdat misbruikende managers de heren noopten tot het kiezen van een maatschappelijke loopbaan ipv een muzikale) heeft men toch de onsterfelijkheid bereikt. Het is immers altijd de tijd van het seizoen, elke keer weer: Hold your head up!

Neil Young - Les Raisons de la colère (aka Neil Young - Stem van verzet) - Thomas Boujut

Neil Young- stem van verzet op IMDb (6,9)
 Neil Young- stem van verzet op Moviemeter (3,00)

Neil Young- Stem van Verzet op NPOdoc

Gevoelsmatig bewandelde muzikant Neil Young voor mij de omgekeerde weg: ik leerde hem begin jaren 70 kennen via de platen van mijn broers. Eeuwig op zoek naar een hart van goud, eeuwig klagend over wat injectienaalden allemaal met hem gedaan hadden. Interessante man, interessante muziek (ook al waren zijn zangkwaliteiten nou niet bepaald hoogstaand). Pas anderhalf decennium later zakte bij mij het besef in dat de man ook politiek wel snor zat: zijn liedjes tegen de gevestigde macht, tegen censuur en voor raciale gelijkheid kregen opeens veel meer aandacht, althans: ik zag het opeens veel sterker.

Hoe fout ik met die mening zat, blijkt wel uit de heerlijke documentaire "Neil Young: Stem van Verzet", die ik deze week bekeek. Als tiener had ik niet door dat zijn "Ohio" een felle aanklacht was tegen het repressieve optreden van de Amerikaanse overheid tegen protesterende studenten. Dat hij al in zijn doorbraakband Buffalo Springfield scherpe teksten schreef ("For what it's worth") en dat ie dat altijd eigenlijk altijd is blijven doen. 
Dit jaar tikt ie de 80 aan, Dinosaur Sr., en hij is nog steeds militant: Farm Aid, No Nukes: uit politieke motivatie ontsprongen festivals. Young support kleine milieubewuste festivals, is activist voor mensenrechten voor Native Americans, Young richtte instituten op voor hulp aan kinderen die lijden aan de gevolgen van verlamming of spierziekten. Hij werd zelfs uitvinder: voor zijn kinderen waarvan er twee in een rolstoel zitten, ontwikkelde hij een systeem waarmee ze zelf stationschef konden worden van hun eigen modeltrein-spoorbaan. Hij weigerde Trump het recht om zijn "Rockin' in the free world" te gebruiken, maar gunde dat wel aan de net zo militante Bernie Sanders. 
Young heeft zich onvermoeibaar ingezet voor een betere wereld. En deed dat vooral door steeds eerst zelf maar de eerste stap te zetten: met alleen een liedje en een gitaar red je het niet, je moet naar voren stappen. This note's for you!

And the king said: what a fantastic machine - Axel Danielson & Maximilien van Aertryck

Fantastic Machine op IMDb (6,9)
 Fantastic Machine op Moviemeter (2,95)

And the king said what a fantastic machine op EYE

Als je van beeld houdt (sorry voor die woordspeling), is dit een uitermate interessante documentaire. Van de eerste vastgelegde afbeelding (de Fransman Niepce zette hiermee de ontwikkeling van de fotografie in beweging) via de vergrotende trap van de Daguerrotypie en de bewegende film naar de thans alles overheersende beeldcultuur van influencende vloggers en selfieschietende consumenten. 

De industrie zet beeld in om ons te verleiden, de politiek doet het af en toe om te mísleiden (een waarlijk komisch filmpje van de IS-rebellen wordt plots een koddig verhaal). Particulieren gebruken beeld om een zo fraai mogelijk beeld van zichzelf neer te zetten en - zo laat de documentaire zien- zijn bereid om daar dermate ver voor te gaan dat we soms ons eigen leven in gevaar brengen: halsbrekende toeren op gebouwen en rotswanden, alles om zo gunstig mogelijk bij de kijker in ....juist ja... beeld te komen. 

De documentaire gaat af en toe duizelingwekkend snel maar is verplicht voer voor de wat visueler ingestelden onder ons: beelddenkers aller landen, verenigt u.

FIN - song : Johnny Nash- I can see clearly now