Amrum - Fatih Akin

Amrum op IMDb (7,2)
 Amrum op Moviemeter (4,11)

Amrum op Wikipedia

Fatih Akin! Daar veert mijn filmhart altijd even van op, hoor, wanneer ik lees dat hij weer een nieuwe film gemaakt heeft. Immers, Akin is - wat mij betreft dan- verantwoordelijk voor een van de allerbeste films van de 21e eeuw, een film die inmiddels dus ook alweer 22 jaar oud blijkt. Sindsdien volg ik de man met verhoogde interesse: niet elke slag is raak, maar hij weet me met de onderwerpkeuze van zijn films altijd wel te raken. Het gaat bijna altijd om outcasts, waarbij vaak migratie een leidend thema is. Het maakte dat ik gisteravond direct al bij de voorpremière toesloeg. Welnu, ondanks de torenhoge waarderingen tot nu toe (4,11 !) kwam ik er minder in: dat komt door de ambivalentie die ik vaak voel als de hoofdrol van een film is weggelegd voor iemand in de kinderleeftijd: het werkt verhogend op het sentiment en de psychologie van een film, maar werkt daarentegen weer verlagend op het niveau van het acteerwerk. Dat laatste vond ik in deze wat matig; wel voldoende maar nog niet goed. Hoe dan ook: het verhaal is meeslepend. 

We stappen de film in gedurende de laatste weken van de Tweede Wereldoorlog. Het leven op het Waddeneiland Amrum wordt volledig bepaald door die verschrikkingen: er wordt weliswaar niet gevochten en er zijn geen bombardementen (al vliegen direct in het begin de Britse vliegtuigen al over), maar de humane gevolgen van de oorlog liggen tastbaar aan de oppervlakte. Er is voedselschaarste en armoede, er is een verdeelde maatschappij, er meren vluchtelingen aan op het rustige eiland en vele bewoners zijn nog actief in de oorlog of zijn juist overzee gevlucht vanwege de dreigingen.

Onze held Nanning merkt pas iets van de spanningen als hij argeloos zijn mond voorbij praat: aan de eettafel zegt hij dat op het eiland gesproken wordt over het einde van de oorlog. Moeder, overtuigd van de nazi-idealen, wil weten wie dat gezegd heeft en gaat verhaal halen. Het kost Nanning zijn baantje bij de boerin in kwestie, het kost het gezin de extra levensmiddelen die Nanning met dit werk verdiende. Als zijn moeder na de bevalling van Nanning's kleine broertje dan in een postnatale depressie vervalt, wil hij voor haar zorgen. Hij stelt alles in het werk om voor haar een bordje met witbrood, boter en honing te smeren. Maar hoe kom je aan die producten? Nanning begint aan een levensgevaarlijke tocht, die hem scherp tegenover de andere eilandbewoners zet. 

Met: Jasper Billerbeck, Laura Tonke, Diane Kruger, Detlev Buck, Lisa Hagmeister

Gezien in : Cinema Oostereiland
FIN - song : Hainbach - Amrum

One Battle After Another - Paul Thomas Anderson

One battle after another op IMDb (7,7)
 One Battle After Another op Moviemeter (3,71)

One Battle After Another op Wikipedia

Zelf zag ik de film al bijna een halfjaar geleden, maar mijn vrouw was nog louter bekend met de (lovende) kritieken op deze film. We zagen hem op een van de streamers staan dus gisteravond was daar een prima avond voor. 
En wat een feest was dit opnieuw: schitterend camerawerk (die achtervolgingsscene is waarlijk fenomenaal), een pittig actueel onderwerp (denk ICE, denk vluchtelingen en illegalen die het loodzwaar hebben in het Amerika van nu) en als the icing on the cake ook nog eens waanzinnig sterk acteerwerk. Wat mij betreft gaan er Oscars naar PT Anderson zelf, naar Teyana Taylor maar vooral naar Sean Penn (ik heb deze drie ook zelf in mijn voorspellingenlijstje staan, u snapt dat ik hoopvol ben). OBAA is een juweel van een film, ga toch kijken, mensen, ga kijken. 

Mijn recensie van september j.l. : BEGT Recensie One Battle After Another

Met: Leonardo Di Caprio, Sean Penn, Benicio del Toro, Regina Hall, Teyana Taylor, Alana Haim, Chase Infiniti

The Old Oak - Ken Loach

The Old Oak op IMDb (7,1)
 The Old Oak op Moviemeter (3,52)

The Old Oak op Wikipedia

Film blijft een wonderlijk medium. Gisteravond verraste ik mijzelf ermee door deze film te herzien. En hoewel de film nog maar 2 jaar oud is, keek ik er ditmaal toch met een andere blik naar. Dat was niet omdat ik hem op ons nieuwe state-of-the-art OLED-scherm bekeek, nee. Het was omdat het onderwerp van de film (een klein stadje krijgt te maken met de plaatsing van een aantal asielzoekers) in mijn wijk plots heel erg actueel geworden is. Een burgeropstand werd bij ons nog net voorkomen, al ging het er bij demonstraties bij de opvanglocatie en het gemeentehuis erg heftig aan toe. Maar veel van de bewegingen in de film zijn 1-op-1 te projecteren op wat er in mijn eigen kleine stadje plaatsvindt. Ook valt te zien bij welke groep acteurs in de film ik me beter thuis voel, bij wie ik me zou aansluiten. 
Concluderend kun je over deze film dus zeggen dat oude meester Ken Loach opnieuw een heet hangijzer te pakken heeft. Ik vréét zijn sociaal drama, ik ben een enorme aanhanger van dit type film. 

Mijn recensie van destijds (december 2023) : BEGT recensie The Old Oak - dec 2023

FIN - song : Ethio Classical - Hannah

Aller/Retour - Dorothée van den Berge

Aller/Retour op IMDb (6,0)
 Aller/retour op Moviemeter (2,75)

Aller/Retour in de Filmkrant

Sterke Ken Loach-vibe in deze film, bij mij althans. Niet zo goed natuurlijk (dat niveau halen nu eenmaal weinig regisseurs) maar wel met veel van dezelfde uitgangspunten: een sociaal drama dat de strijd van de kleine mens tegen grote machines weergeeft. Daarbij wordt het grote verhaal ook nog eens vermengd met kleine persoonlijke verhaaltjes, wat mij betreft een fijne cocktail voor anderhalf uur maatschappelijk drama. Ben ik van. 

Midden in de nacht proberen ze in de haven van Zeebrugge in de vrachtwagens te klimmen, de desparate vluchtelingen, in de hoop de volgende ochtend in Engeland wakker te worden. Idy is vastbesloten in de UK te gaan slagen, hij heeft het zijn moeder, zijn gezin, zijn familie beloofd: ik ga daar geld verdienen zodat ik jullie ook een beter leven kan geven. Het gaat mis: grenspolitie verstoort hun plannen, ternauwernood weet Idy te voorkomen dat hij met de groep wordt opgepakt. Hij verschuilt zich en zodra het rustig is, klimt hij alsnog een gereedstaande vrachtwagen in. Een miskleun.

Hij blijkt namelijk in de wagen van Erika te zijn gestapt, een chauffeuse die helemaal niet op Engeland rijdt maar naar Zaragoza in Spanje. Al bij de eerste stop probeert Idy eruit te klimmen maar wordt door Erika betrapt. Door de klappen die hij van de douane heeft gekregen, kan hij niet wegrennen en moet hij de confrontatie met Erika aan. Die zit niet op problemen te wachten, niet meer dan ze al heeft: haar jachtige werkgever geeft haar geen duimbreed ruimte in haar werkschema, terwijl haar gedachten veelvuldig naar thuis gaan waar haar dochter en haar vrouw tegen haar klagen dat ze zo veel weg is. Idy krijgt derhalve niet het warmste welkom, maar mag zich gelukkig prijzen met het begrip van Erika. Ze zullen het deze rit samen moeten rooien, Erika belooft hem na de rit naar Spanje weer terug te brengen naar de Belgische kust. Dat kan ze zo wel willen, maarreh...

Met: Ruth Beeckmans, Welket Bungué, Lies Visschedijk, Anemone Valcke

Capernaum (aka Capharnaum/Cafarnáum) - Nadine Labaki

Capharnaum op IMDb (8,4)
 Capharnaum op Moviemeter (3,88)

Cafarnaúm op Wikipedia

Blijkbaar was ik gisteren in een niet al te beste bui. Het beslommerde maar raak in mijn hoofd, van politiek (lokaal-landelijk-mondiaal) tot toestandjes in mijn eigen kleine biotoop, het wilde maar niet zomeren. Goede reden dus om deze film, die al een aardig tijdje op mijn schijf stond, nu niet langer uit te stellen van een nieuwe kijkbeurt. Het moest er toch een keer van komen. En net als vorige keer werd ik er opnieuw niet vrolijker van. Maar ook: net als vorige keer dacht ik "WAT GOED!!". Een ijzersterke, diep zwarte film met als enige lichtpuntje het ontwapenende spel van de 12-jarige hoofdrolspeler die uiteindelijk zijn ouders aanklaagt wegens verwaarlozing.
Dat ik niet de enige ben die deze film looft en prijst, bewijst de IMDb-waardering: na 7 jaar nog steeds op een 8,4. En dat voor een arthousefilm, die niemand onberoerd wil laten. 

Mijn recensie van destijds: BEGT recensie Capernaum - feb 2019

Met: Zain al Rafeea , Yordanos Shiferaw, 

FIN - song : Khaled Mouzanar - Underworld

Limbo - Ben Sharrock

Limbo op IMDb (7,2)
 Limbo op Moviemeter (3,59)

Limbo op Wikipedia

Geen onderwerp zo serieus of er vallen wel grappen over te maken. Zo moet de Schotse regisseur Ben Sharrock ongeveer gedacht hebben toen hij aan deze tragikomedie begon. De wereldwijde vluchtelingenproblematiek is zo'n onderwerp. En eerlijk is eerlijk: het werkt. De licht absurdistische toon in deze film gaat heel goed samen met het schrijnende beeld dat geschetst wordt over het totaal stilvallen van menselijk bestaan als je in zo'n situatie belandt. Knap gedaan.

Ver weggestopt op een desolaat Schots eilandje brengt Omar zijn dagen door in een sober opvangcentrum. Natuurlijk, hij heeft onderdak en krijgt voldoende eten om niet te verhongeren maar het is allemaal niet zoals thuis. Thuis is voor hem Syrië, waar de dramatische oorlog diepe wonden geslagen heeft. Omar was een aankomende ster: hij is een oud-speler die met zijn prachtige spel de Syrische bevolking in vervoering bracht voordat de bommen begonnen te vallen. Met enige regelmaat belt hij met zijn ouders, die op hun vlucht niet verder zijn gekomen dan Turkije. Ze spreken over het lange wachten: zolang Omar geen officiële verblijfspapieren heeft, moeten zij in Turkije blijven en over de telefoon mijmeren over het lekkere Syrische eten, over het vervolg van Omar's muzikale carrière, over toekomstperspectief. Nee, eigenlijk over perspectief an sich. 

Ondanks de steunende gesprekken van zijn optimistische medevluchteling Farhad glijdt Omar af: hij wordt stil, hij wordt somber, hij speelt niet meer op zijn instrument. Alle hoop op een toekomst ontsnapt hem, hij zit in een niemandsland.

Met: Amir El-Masry, Vikash Bhai, Sidse Babett Knudsen, Kenneth Collard

FIN - song : Majida El Roumi - Al Hilm Aj-Jaayi

Ghost Trail (aka Les Fantômes) - Jonathan Millet

Ghost Trail op IMDb (6,7)
 Ghost Trail op Moviemeter (3,43)

Ghost Trail op Wikipedia

Ongemakkelijke film, maar jeetje, wat goed. Een op waarheid gebaseerd post-oorlogsverhaal kan vele kanten op, gelukkig dus ook de goede. Bij het verlaten van de zaal praatten we nog even na met andere bezoekers: we kwamen tot de geruststellende conclusie dat er altijd mensen zullen zijn die aan waarheidsvinding doen en die daarbij zelf bepalen op welke mate ze hun wraakgevoelens laten meespelen. Meer kan ik niet zeggen zonder spoilers...

Hamid heeft de verschrikkingen van de oorlog in Syrië overleefd. Hij heeft uiteindelijk in Duitsland een status gekregen maar wij treffen hem aan in Straatsburg, Frankrijk. En dat heeft een reden. Hamid verleent zijn medewerking aan een organisatie die oorlogsmisdadigers opspoort (we weten immers allemaal dat enkelen daarvan ook met de vluchtelingenstroom naar Europa zijn meegekomen). Door de informatie die Hamid van zijn organisatie heeft gekregen, denkt hij nu in Straatsburg de man te vinden die hem gemarteld heeft in de gevangenis. Hij verwijt hem niet alleen de persoonlijke pijn, hij verwijt hem ook dat deze agent hem verhinderd heeft om zijn vrouw en kind te beschermen tegen het oorlogsgeweld. Slechts een foto rest hem nog als herinnering aan zijn gezin.

Hamid komt -na enkele gesprekjes in het park met zijn sleutelpersoon- steeds dichter bij zijn doel. Hij volgt hem, hij ruikt hem, hij hoort hem praten. Doordat hij geblinddoekt was tijdens de mishandelingen, hebben zijn andere zintuigen overuren gedraaid: steeds meer raakt hij ervan overtuigd dat Harfaz de man is die hij zoekt. Terwijl hij zijn organisatie verslag doet, raakt hij zelf door toeval in contact met de nietsvermoedende Harfaz. Dit blijkt een zachtmoedige man te zijn die open het gesprek aangaat, maar die niet door lijkt te hebben met welk doel Hamid tegenover hem zit. Hamid's hoofd en hart maken overuren: terwijl de organisatie tot actie wil overgaan, wil Hamid eerst meer los krijgen van Harfaz. Maar ja, hoe doe je dat in een drukbezette universiteitsbibliotheek?

Een waarlijk schitterende rol van hoofdrolspeler Adam Bessa. Wat een waardigheid.

Met:     Adam Bessa, Tawfeek Barhom, Julia Franz Richter, Hala Rajab

FIN - song : Yuksek - Les Fantômes

Gezien in : Cinema Oostereiland

Een Oekraïens dorp in Vlaardingen - Jack Westerlaken

Een Oekraïens dorp in Vlaardingen op IMDb
 Een Oekraïens dorp in Vlaardingen op Moviemeter (3,50)

Met meer dan bovenmatige interesse deze NPOdoc - documentaire gekeken. En dat niet alleen omdat het een boeiende docu is die een goed beeld geeft van waar een samenleving toe in staat is als men maar allemaal de grenzen van het mogelijke durft op te zoeken. We kijken naar een typisch voorbeeld waarbij men gelukkig verder is gekomen dan vooraf alleen maar te zeggen: "kan niet, dat gaat nooit lukken". Sinds drie jaar ben ik zelf werkzaam in een hieraan rakend project: toen Poetin de soevereine staat Oekraïne binnenviel, werden de gevolgen voor Europa direct duidelijk. Ook in Nederland kregen we een toestroom van ontheemden, waarvoor bij mijn organisatie ook direct een team werd samengesteld. In dat team kwam ik terecht en in die hoedanigheid heb ik ook enkele weken mogen meewerken aan de voorbereiding van een tender om dit project in Vlaardingen te gaan helpen beheren. Wij zijn het niet geworden, maar we volgen de realisatie met tevredenheid. 

Om te voorkomen dat de grote groep Oekraïense vluchtelingen in Vlaardingen ook van aftands bedrijfsgebouw naar leegstaande sporthal moest trekken, besloot men een waagstuk te realiseren: een complete wijk voor zo'n 1000 OEK-vluchtelingen bouwen op een locatie die pas over een aantal jaren een andere bestemming zou krijgen. Een ambitieuze betrokken wethouder beet zich er in vast: ze moest in menig vergadering de akkoorden voor de poorten van de hel wegslepen, ze moest de in Nederland zo gangbare opinie van "doe eerst eens wat voor onze eigen mensen' steeds ontkrachten met motivaties waarom dit voor de gemeente het beste was om te doen. Het meest toekomstbestendig ook. De gemeente overtuigde haar bevolking dat men verantwoordelijkheid diende te nemen, dat ze een voorbeeld wilden zijn dat liet zien dat Nederland bereid is zijn steentje bij te dragen. 

Het dorp komt er, Mrija werd een feit. Er komt een schooltje, er komen winkeltjes, er ontstaat interactie tussen de bewoners. Alles lijkt prima, alleen: er is een deadline afgesproken. De gemeenteraad ging alleen akkoord als vooraf bekend zou zijn tot wanneer dit traject, dit project zou lopen. Dat zou drie jaar zijn, men is nu precies halverwege en zal moeten beraadslagen over de bevindingen: tellen we de successen? Gaan we in juli 2026 de hele wijk weer ontmantelen? Gaan we de wijk ook openstellen voor onze eigen bewoners? Hebben we die waterzuivering-centrale die er moet komen echt wel nodig? Ergens tussen "afspraak is afspraak" en "met de kennis van nu" zal Vlaardingen tot een besluit moeten komen. 

Hoe dan ook, het is al een succesverhaal. 1000 mensen zijn tot rust gekomen op een plek waar ze - ondanks hun heimwee en de afstand tot hun familie- toch min of meer een eigen leven konden opbouwen.

Io Capitano - Matteo Garrone

Io Capitano op IMDb (7,6)
 Io Capitano op Moviemeter (3,70)

Deze was me van meerdere kanten dik aanbevolen, met name vanuit de filmquiz-partners. Gisteren pas de kans deze te bekijken en dat is tamelijk jammer. Voor deze (prijswinnende) film dan, want ik denk dat ik wel een plaatsje zou hebben ingeruimd in mijn top-10 lijstjes die ik naar respectievelijk VPRO Cinema en Volkskrrant-Film-Van-Het-Jaar inzond. Erg goed dit. En dat dan niet zozeer vanwege hoogstaand acteerwerk of verrassend script, nee: deze film moet het volledig hebben van de impact van het verhaal, het vraagt een empathische blik van de kijker. Dan krijgt de film impact, dan snap je iets van de gruwelen waar veel mensen doorheen gaan die op de vlucht slaan voor een beter leven. In dit geval is dat de route Afrika-Europa, maar we zouden de film overal op de wereld kunnen situeren: we weten welke ontberingen vluchtelingen moeten doorstaan vóórdat ze tegen de kille ambtelijke molens op de plaatsen van bestemming aanlopen. De eindscene, verklap ik u, is in deze fenomenaal. Wat een effect!

Dakar, Senegal. Net als veel andere jongeren dromen de tieners Seydou en Moussa van een beter leven. Beter dan ze nu in de armoedige buitenwijk leiden. Ze dromen van een muzikale carrière, ze dromen van horden juichende Europeanen die hun rhymes & rhythms aanhoren. Ze sparen stiekem het geld bij elkaar omdat ze weten dat hun moeders het nooti goed zullen vinden als ze zeggen te willen vertrekken. Maar het geluk lonkt, de wetenschap dat ze hier in Dakar het verschil niet gaan maken maakt dat ze de blik richten op een betere, een welvarende maar ook een opener wereld. Ze worden her en der gewaarschuwd voor de gevaarlijke reis, maar ze gaan het aan.

Via Niger moeten ze naar Libië. Voordat ze mogelijk Tripoli bereiken om vandaar het Europese El Dorado te vinden, moeten ze al een barre tocht door de woestijn aaan gaan. Hitte, droogte, dorst, het zijn op zich al ontberingen die niemand wenst maar ze verbleken nog bij de gevaren die gewapende rovers en corrupte soldaten op ze loslaten: hun spaargeld slinkt met de dag omdat ze anders niet voorbij de diverse controles komen. Om uiteindelijk zelfs helemaal van ze afgenomen te worden door gewapende milities die het op dit soort doorreis-migranten gemunt hebben. Seydou en Moussa worden plots gescheiden: Moussa wordt door de soldaten vastgezet en Seydou moet alleen verder. Hij bereikt weliswaar steeds een volgende pleisterplaats, maar niet nadat hij mishandeld en zelfs gemarteld wordt, nadat hij zware arbeid moet verrichten om te overleven maar ook om de volgende stap te financieren. Seydou twijfelt hevig, weet niet meer hoelang hij de mishandelingen fysiek en geestelijk nog kan verdragen, maar dan..dan is daar de zee! 
Seydou vindt daar in Tripoli gelukkig Moussa terug, zwaargewond maar na enige druk toch bereid om met Seydou de laatste etappe aan te gaan. De gevaarlijke tocht over zee wacht nog, de jongens zijn blut: hoe dan? Er komt een oplossing, eentje met zware verantwoordelijkheden voor Seydou. Hij zit klem en ziet geen andere keus dan de zware opdracht aan te nemen: het is de nieuwe wereld of geen enkele wereld meer.

Met : Seydou Sarr, Moustapha Fall, Issaka Sawadogo, 

FIN - song : Andrea Farri/Seydou Sarr/Moustapha Fall - Baby

Atlantique (aka Atlantics) - Mati Diop

Atlantique op IMDb (6,7)
 Atlantique op Moviemeter (3,15)

Voor mij was dit een tamelijk lastige film. In ieder geval om te beoordelen en te beschrijven. Ik ben groot fan van arthouse en wereldcinema, hou erg van het vaak heel andere tempo dat er gehanteerd wordt. Daarmee kwam ik dan ook goed aan mijn trekken in deze film. Maar. MAAR! Ik heb meestal wat moeite als regisseurs beginnen met geestverschijningen en parallelle werelden, dan haak ik vanwege de ongeloofwaardigheid al snel af. Natuurlijk is film vaak een weergave van een schijnwereld, ze hoeft daarmee echt niet altijd geloofwaardig te zijn. Maar het belemmert mij in mijn concentratie als ik met living dead te maken krijg. Derhalve; tweeslachtig gevoel, maar misschien halen andere kijkers er ook wel heel andere dingen uit. 

Ada vindt hem prachtig, die stoere durfal Souleyman met wie ze steeds stiekeme afspraakjes maakt. Haar moeder mag het allemaal niet weten, in ieder geval nóg niet weten, want moeder heeft grotere plannen voor haar dochter. Zij bereidt een gearrangeerd huwelijk voor, Ada moet volgens haar met een rijke jongeman gaan trouwen zodat zij een ander leven krijgt dan haar ouders. Ada voelt daar niets voor, Ada wil die zachte jongen die zo grappig en liefdevol met haar omgaat.

Plots wordt ze opgeschrikt door een verschrikkelijk bericht: Souleyman is met een aantal jongens uit het dorp op een boot gestapt waarmee ze gaan proberen Europa te bereiken. Hun kansen in het Senegalese kustplaatsje waar ze wonen, achten ze te klein om een echte toekomst tegemoet te gaan. Ada blijft verslagen achter, vooral omdat ze ziet dat haar moeder stug doorgaat met de voorbereidingen van het nieuwe luxe leven van haar dochter. Dat huwelijk vindt dus inderdaad plaats maar Ada blijft een grote leegte in haar leven ervaren, ze is overduidelijk niet enthousiast en zeker is ze niet onder de indruk van de luxe waar ze plotseling in baadt. Hoe het kan, weet ze niet maar plots schieten allerlei toevallige gebeurtenissen haar te hulp. Zou het dan toch....?

Met: Mama Bineta Sane, Ibrahim Traore, Amadou Mbow, Nicole Sougou, Aminata Kane, Ibrahim Mbaye

Tori et Lokita- Jean-Pierre & Luc Dardenne

Tori et Lokita op IMDb (7,1)
 Tori & Lokita op Moviemeter (3,45)

Wie niet gecharmeerd is van de films van de Belgische Dardenne-broers, hoeft niet meer verder te lezen. Voor de rest: ook "Tori et Lokita" is weer een hard-realistisch sociaal drama, ook deze lijkt weer totaal gespeend van lichtpuntjes. Maar het is wat het is: de verschrikkelijke leefwereld van vluchtelingen kent natuurlijk ook weinig van die lichtpuntjes. het is een bikkelharde strijd voor overleving. 

Ze zorgt goed voor hem. Overal waar ze gaat, houdt Lokita in de gaten of haar jongere broertje wel oké is. Ze staat erop dat hij zijn school volgt, om later misschien toch meer kans te maken om te slagen in dit vreemde land. Lokita heeft veel voor zijn veiligheid over, ze laat zich zelfs - tegen betaling-  seksueel misbruiken om het jongetje uit de wind te houden. 

De twee hebben een manier gevonden om geld te verdienen, ze dealen op vrijdagavond voor een dealer die werkt vanuit een Italiaans restaurant. Het geld hoopt ze op te sparen om periodiek naar haar moeder in Benin te sturen. Ijdele hoop, zo blijkt als dan plots weer de mensen "van de kerk" voor hun neus staan. Pro forma vragen ze nog wel even waarom ze niet in de dienst van afgelopen zondag aanwezig was, maar al snel gaat de vraag richting "je bent ons geld schuldig want wij hebben je overtocht betaald. Geef ons alles wat je in je zakken hebt.". 

Ondertussen probeert Lokita op legale wijze aan verblijfspapieren te komen, maar de ondervragingen zijn zwaar en iets te vaak moet ze het antwoord schuldig blijven. Ze repeteert weliswaar met Tori om het vluchtverhaal in haar hoofd te stampen, maar de ondervragers schieten er moeiteloos gaten in. Er rest Lokita niet veel anders dan in te gaan op een dwingend aanbod: als ze zich drie maanden afzondert om een weedplantage te onderhouden en te runnen, gaan de bazen ervoor zorgen dat zij in aanmerking komt voor papieren. Lokita neemt de verkeerde afslag..

Met: Joely Mbundu, Pablo Schils, Alban Ukaj, Tijmen Govaerts

Fremont - Babak Jalali

Fremont op IMDb (6,9)
 Fremont op Moviemeter (3,34)

Bitterzoete poëtische arthouse. Lekker traag, soms zelfs bijna stilvallend. Ik ben er wel van maar mijn vrouw had er meer van verwacht. Zelf ben ik blij dat mijn favoriete filmtheater films als deze blijft programmeren, ook al zitten er maar 3 mensen in de zaal. Arthouse is een belangwekkende, soms zelfs experimentele component van het hele filmwereldje, net zoals wereldcinema dat is: niet per se richten op een groot publiek en dikke box office, maar wel een verhaal willen vertellen of vormgeven. Hoeft niet elke dag, maar wat mij betreft moet zeker een duidelijk percentage van de vertoonde films een arthouse-component hebben.

We schuiven aan in een koekjesfabriek, een heel kleintje ook nog. Daar zit de dromerige Donya stilzwijgend envelopjes te vouwen waar gelukskoekjes in worden gestopt. Niet het boeiendste werk, maar het is werk. Sinds haar vlucht uit Afghanistan heeft Donya haar toekomst langzaam zelf vormgegeven: ze woont in een flat waar meerdere vluchtelingen wonen, ze eet elke avond bij het restaurant van een landgenoot. Die hechting met de basis mengt ze met de kennismaking met andere culturen: op de werkvloer van het kleine fabriekje (Japanse werkgever, Amerikaanse werknemers) houdt ze zich op de vlakte maar ze absorbeert de rituelen en verhalen van haar collega Joanna. 

Om haar vluchttrauma beter te verwerken zoekt ze contact met een psycholoog, die helpt haar van het schuldgevoel af: ze vindt het moeilijk om met "geluk" bezig te zijn terwijl zoveel van haar landgenoten het moeilijk hebben en vechten voor haar leven. Stukje bij beetje duwt de psych haar in de richting van the American Dream. 

Wanneer er een functie vrijkomt op de fabriek hoeft Donya plots niet meer aan de fabricagekant te zitten maar mag ze de teksten verzinnen die op het papiertje in de koekjes moeten komen te staan: oneliners die niet te overdreven zijn maar die wel als geluk-zoekend kunnen worden beschouwd. Donya besluit een kansje te wagen en propt er uit eigenbelang eentje tussen die haar in contact moet brengen met iemand die haar droom kan verwezenlijken. Plots komt haar kalme leventje in een stroomversnelling.

Met : Anaita Wali Zada, Gregg Turkington, Jeremy Allen White, Hilda Schmeling

FIN - song :  Vashti Bunyan - Diamond Day

Gezien in : Cinema Oostereiland

Green Border (aka Zielona Granica) - Agnieszka Holland

Green Border op IMDb (6,4)
 Green Border op Moviemeter (3,50)

Ik kon de slaap maar moeilijk vatten gisteravond, er spookte te veel door mijn hoofd. Een film kijken die een gitzwarte weergave is van onze huidige maatschappij, een waar ik bovendien voor mijn werk ook mee te maken heb: het stemt niet vrolijk. Het duurde lang voordat regisseur Holland een streepje licht door de film heen liet schijnen, want geen verhaal is zo zwaar en zwart of er zijn wel lichtpuntjes in te vinden. Ik ben er nog niet uit of ik deze film nu ga aanraden aan mijn collega's (want JA, het is zeer zeker een goede film) of dat ik ze deze pijnlijke tocht bespaar. 

Terug naar begin 2021: we maken kennis met een opgeluchte groep Syrische en Afghaanse vluchtelingen. Van alle kanten (familieleden, politiek, mensensmokkelaars) hebben ze de informatie gekregen dat de makkelijkste vluchtroute naar Europa die via Wit-Rusland is. Landen in Minsk, daarna met een busje naar de grens alwaar je midden in de nacht door een uitgebreide bosstrook al in Polen aankomt. En Polen, dat is Europa. Men is amper op de hoogte van de Dublin-regeling, hun doelen liggen veel vaker verderop, in Duitsland of Zweden.

Wat ze niet weten (maar waar ze snel achter zullen komen) is dat de Belarus-dictator Loekasjenko hen gebruikt om het Westen te sarren: met satanisch plezier stelt hij steeds zijn grenzen open (prikkeldraad opzij, gaat u maar) waarna de kansarme vluchtelingen aan Poolse zijde tegen agressieve grensbewaking oplopen. Een grensbewaking die hyperstrenge opdrachten heeft gekregen en die middels pushbacks en transporten terug naar de Wit-Russische border alle mensenrechten met voeten treedt. De mensen zijn een speelbal geworden tussen Poetin-trekpoppen en strenge EU-anti-asielpolitici. Het is mensonterend om naar te kijken, wat zijn we als mensheid toch ver afgegleden. Humaan gedrag is ver, heel ver te zoeken, de grenswachten doen immers ook maar wat ze opgedragen wordt. 
Net als je denkt dat je het allemaal niet meer trekt, al dat gif in onze maatschappij, brengt de regisseur enige verlichting: zoals altijd in tijden van crisis zijn er immers ook mensen die helpen. Jonge activisten die bereid zijn hun ziel en zaligheid te leggen in het verlenen van steun en medische verzorging. Daarnaast zijn er uiteraard ook mensen van wie het activisme niet direct afstraalt maar die wel gaandeweg betrokken raken bij de hulpverlening: mensen die in de grensstreek wonen, grenswachten die een oogje dichtknijpen. Het gebeurt gelukkig ook, want zonder deze onverwachte hulpverleners zijn we als mensheid reddeloos verloren. Mensen in nood, daar moet je wat voor doen, die moet je helpen. En terwijl dit gebeurde, was daar plots de Oekraïne-oorlog. 

Met: Jalel Altawil, Maja Ostaszewska, Behi Djanati Atai, Tomasz Wlosok

FIN - song :  Frederic Vercheval- Finale

Gezien in : Cinema Oostereiland

Sun Children (aka Khorshid/The Sun) - Majid Majidi

Sun Children op IMDb (7,1)
 Sun Children op Moviemeter (3,71)

Deprimerende film, ondanks dat ie voortdurend naar het licht toe werkt. Natuurlijk zitten er wel sprankjes hoop in, maar over het algemeen kijken we naar het droeve lot van vluchtelingenkinderen die te vroeg met het straatleven worden geconfronteerd. 

Gevlucht uit Afghanistan en dan in een Iraanse stad terecht komen. De jonge Ali heeft het niet getroffen, net zo min als zijn vriendjes Abolfazl en Reza. Ze doen een beetje klusjes voor een louche garagehouder, klusjes die eigenlijk het daglicht al niet verdragen. Dat wordt nog erger als Ali door de garagehouder onder druk wordt gezet. 

Hem wordt opgedragen "een schat" te vinden die zich onder het schoolplein van de Sun School zou bevinden. Hoewel de jongens niet weten waar ze dan precies naar moeten graven, vinden ze het eigenlijk wel spannend. Om op het terrein te komen, moeten ze zich echter eerst aanmelden als leerling. Dat gaat niet makkelijk maar uiteindelijk komen ze bij de schappelijke leraar Rafie terecht. Deze trekt zich het lot van de jongens aan en ontfermt zich over hen. Dat heeft voor Abolfazl en Reza best een goed effect, die zien kansen om via onderwijs vooruit te komen. Maar Ali, juist de meest aansprekende van het groepje, belandt in een tweestrijd: hij ziet wat de leraar hen allemaal voor betrokkenheid en kansen toont, maar die "schat" blijft toch aan hem trekken. Hij moet keuzes maken.

Met: Rouhollah Zamani, Javad Ezati, Ali Nasirian

FIN - song : Ramin Khosha - Alone in school

The Old Oak - Ken Loach

The Old Oak op IMDb (7,1)
 The Old Oak op Moviemeter (3,50)

Hoewel de film reeds openingstitel was van de afgelopen Hoornse Filmdagen, gold de vertoning van gisteravond nog steeds als voorpremière, pas vanaf donderdag gaan de overige zalen in het land meedoen. En dat is geen dag te laat, want als er dan toch mensen met "kerstgedachten" en "vrede op aarde" bezig zijn, zouden ze deze film daarin moeten meenemen. We werden voorafgaand aan de film getrakteerd op een kort toespraakje van de regisseur die vertelde waar de film volgens hem over ging. En dat was goed om in het achterhoofd te houden bij het kijken van de film, want die zou zomaar de attentie een andere kant op kunnen leggen. 

Easington, Noord Engeland, 2016. Het verarmde gebied (nabij Durham) is nog lang niet hersteld van de klappen die het opliep bij het sluiten van de mijnen: torenhoge werkloosheid, armoede, waardedaling van de woningen, sociaal isolement. Van buitenaf komen nieuwe dreigingen: de makelaars verkopen woningen ver onder de prijs aan buitenlandse investeerders die het plaatsje nog verder komen uitwonen. Het zet de boel al enigszins op scherp, maar dat gebeurt nog een graadje erger als er een bus met vluchtelingen stopt. Voor de oorlog gevluchte Syriërs krijgen onderdak in de diverse leegstaande arbeiderswoninkjes. In Engeland zijn de mensen niet anders dan elders: veel gemopper a la "denk eerst eens aan je eigen mensen" en "waarom worden zij wel geholpen en wij niet?" . Niets nieuws onder de zon.

Gelukkig zijn er ook mensen die anders in de wedstrijd zitten (inderdaad: ook die zijn gelukkig overal). De ingetogen barman T.J. is hulpvaardig voor de vragende Syrische mensen, hij rijdt met zijn busje spullen rond die de sociale dienst verstrekt en hij biedt een luisterend oor aan de geschrokken Yara, wier fotocamera door de woedende lokale bevolking werd vernield zodra ze uit de bus stapte. 

T.J. heeft dagelijks zijn barretje vol zitten met oude mopperende Britten, die hun dag verdoen met klagen over de buitenlanders en hun eigen sociale situatie terwijl ze de ene na de andere pint verorberen. TJ hoort het aan en mengt zich niet in discussies, maar komt daar onvermijdelijk toch in terecht wanneer hij besluit in te gaan op een verzoek van Yara, die een verbindend diner wil organiseren waarop de Syrische gasten de lokale bevolking trakteren en aldus een verbeterde start en kennismaking willen organiseren. TJ voelt er wel wat voor maar stuit op weerstand bij zijn vaste klanten.

Zelf keek ik de film met gemengde gevoelens: niet alleen raakt het onderwerp zowel aan mijn dagelijkse werkzaamheden als aan mijn sociale hart, ook besefte ik maar al te goed dat dit de laatste film is die meesterregisseur Ken Loach aflevert. De 87-jatige social cinema-exponent heeft me met zijn werk meerdere malen tot tranen toe geroerd of juist boos gemaakt. Daar mag ik hem dankbaar voor zijn. Wat een legacy!

Met : Dave Turner, Ebla Mari, Claire Rodgerson, Trevor Fox

FIN - song : Wladek Zabawa - Ho Ho

Fahim - Pierre Francois Martin Laval

 Fahim op IMDb (6,8)

Fahim op Moviemeter (3,12)

Prettige jeugdfilm met een ouderwets knorrige rol van Gerard Depardieu. 

Nadat een opstand bloedig wordt neergeslagen, is de vader van Fahim zijn leven in Bangladesh niet meer zeker. Hij moet vluchten, maar wil daarbij zijn zoon meenemen. Fahim blijkt een uitzonderlijk schaaktalent te zijn die meewerkt aan het gezinsinkomen door op straat schaakpartijtjes te spelen (en te winnen). Vader Nura moet zijn vrouw beloven in Europa direct voor werk en een woning te zorgen, pas daarna zullen zij overkomen.

Ze belanden in Frankrijk en het bestaan blijkt zwaar. Als het geld opraakt, worden ze op straat gezet en belanden ze in een asielopvang. Gelukkig pakt Fahim de Franse taal snel op waarmee hij zich binnen weet te praten op de schaakopleiding van de oude kampioen Sylvain Charpentier. Deze nukkige hork stoort zich opzichtig aan het "Aziatische" gedrag van Fahim (en vooral dat van diens vader). Gelukkig is het talent van de jongen overduidelijk. Charpentier wil hem dan ook klaarstomen voor het Franse jeugdschaakkampioenschap, maar weet best dat daar geen illegalen aan deel mogen nemen. Terwijl zijn vader op straat overleeft, begint Fahim zich steeds meer in te vlechten in de Franse maatschappij.

Met : Assam Ahmed, Gerard Depardieu, Mizanur Rahaman, Isabelle Nanty

Styx - Wolfgang Fischer

Styx op IMDb (6,6)
 Styx op Moviemeter (2,83)

Met weinig middelen vertelt regisseur Fischer hier een indringend verhaal. Door met de titel te verwijzen naar de mythologische rivier de Styx zien wij in schipper Rike al snel de veerman van de dood. Wat ze ook probeert, ze krijgt het gevoel dat er bloed aan haar handen zit niet weggespoeld.

Daar heeft het aanvankelijk helemaal niet de schijn van. Wij snappen als kijkers heel goed dat de 40-jarige arts na een hectische werkperiode de ruimte zoekt door met haar zeiljacht vanuit Gibraltar naar het mythische Darwin-eiland Ascencion te willen varen. Ze zoekt de natuur en het groen, maar moet daarvoor eerst een barre tocht over zee doorstaan. 

Een vrouw alleen op een boot op de Atlantische Oceaan, wij weten dan natuurlijk al dat dit nooit goed kan gaan. We weten natuurlijk dat dit vredige gedobber op het oneindige blauwe water ergens tegenaan moet lopen. Meestal is dat een storm, die krijgen we dan ook. Rike heeft duidelijk zeilervaring, ze doorstaat de gruwelijk zware weersomstandigheden kranig, zonder schade aan haar boot of aan zichzelf op te lopen. Alle zeilen bijzetten om koers te zetten, zegt u. Maar nee...

Ze ontdekt - ver ten westen van de Afrikaanse kust - een dobberend schip met bootvluchtelingen. Het schip vaart niet meer, het drijft: wanhopig springen mensen overboord in de hoop op de boot van Rike terecht te kunnen. Ze is bij de tijd genoeg om niet te dichtbij te komen, wanhopig roept ze met haar marifoon de kustwacht op te hulp te schieten. Ondanks hun toezeggingen ervaart Rike dat dit veel te lang duurt en ze pikt uiteindelijk toch een jonge jongen uit zee op. Haar ervaring als arts komen van pas, maar wanneer hij bij kennis komt ontstaat er een geheel nieuwe situatie: de jonge Kingsley probeert Rike te overtuigen dat ze meer moet doen, ze moet naar die boot.

Met : Susanne Wolff, Gedion Oduor Wekesa

Riceboy sleeps - Anthony Shim

 Riceboy sleeps op IMDb (7,6)

Riceboy sleeps op Moviemeter (3,88)

Poëtisch migrantendrama, deze Koreaanse film. Hypertraag, bij vlagen iets te larmoyant maar het lukt de film wel om de aandacht vast te houden. Dat zal met de intensiteit van het verhaal te maken hebben, vanaf het begin van de film is het duidelijk dat er een competentiestrijd tussen de behoudende moeder en de vernieuwende zoon. 

De riceboy uit de titel is het scheldwoord dat de jonge Dong-Hyun op school te horen krijgt. Temidden van witte Canadese kindertjes is hij de uitzondering en dus het mikpunt. Zijn broodtrommeltje bevat "stinkende" Koreaanse hapjes. zijn bril is te groot voor zijn kleine hoofdje en hij is bovendien nog eens een stille en teruggetrokken leerling. 

Moeder is naar het westen gevlucht omdat ze - na de zelfmoord van haar partner- als alleenstaande moeder geen leven meer had in het traditionele Zuid-Korea: verstoten door haar moeder, verstoten door de maatschappij restte So-young niets anders dan elders een nieuw leven op te bouwen. Dat laatste lukt mondjesmaat, ze heeft een fabrieksbaantje waar ze ook regelmatig de vernederingen moet ondergaan die medewerkers elkaar nu eenmaal denken aan te moeten doen. Aanvankelijk zwijgt ze, maar ze trekt een grens en geniet vanaf dat moment respect. Ze zal alles doen om haar zoon een goede toekomst te geven.

Een sprong in de tijd maakt Dong-Hyun opeens een tiener, een verwesterde tiener met interesses in blowen en drinken en meisjes. Niet heel gek natuurlijk, maar botsend met tradioneel Koreaanse waarden. Het moment dat hij voor een schoolopdracht op zoek moet naar de stamboom van zijn familie plaatst hem opeens tegenover zijn moeder: ze zal meer moeten vertellen over de redenen van haar vertrek, over de oorzaak van Dong-Hyun's opgroeien zonder vader. Maar So-Young is hardnekkig, de twee zoeken naar houvast om elkaar niet kwijt te raken en toch beslissingen te kunnen nemen over hun verdere leven.

Met: Choi Seung-Yoon , Ethan Hwang, Anthony Shim, Dohyun Noel Hwang

FIN - song : Alex Banks - Uber den Vulkan Wolken